Brałeś sterydy lub prohormony? Koniecznie wykonaj te badania!

Nie ulega wątpliwości, że stosowanie sterydów i tzw. „prohormonów” wiąże się z ryzykiem. Wielu osobom wydaje się, że występujące w trakcie lub po cyklu skutki uboczne mają jedynie charakter chwilowy i nie należy się nimi przejmować. Tymczasem w praktyce sytuacja nie zawsze wygląda tak kolorowo. Niekiedy zdarza się, że konsekwencje stosowania środków dopingowych są rozłożone w czasie. Nie ma innego sposobu by ocenić kondycję zdrowotną organizmu, jak wykonanie przynajmniej kilku podstawowych badań. Poniżej lista tych, które warto wykonać.

Jakie mogą być konsekwencje stosowania sterydów i prohormonów?

Wielu osobom wydaje się, że większość historii dotyczących negatywnych skutków stosowania sterydów anaboliczno androgennych (w skrócie SAA), to wynik wybujałej fantazji zagorzałych przeciwników dopingu. Oczywiście niektóre teorie są wyssane z palca, ale nie oznacza to, że stosowanie SAA jest w pełni bezpieczne. Przede wszystkim liczyć należy się z tym, że przyjmowanie tego typu środków doprowadza do deregulacji zaburzeń pracy osi podwzgórze- przysadka- jądra, czyli mechanizmu odpowiedzialnego za kontrolę produkcji hormonów płciowych w organizmie. Skutkiem tego jest zablokowanie produkcji endogennych androgenów, wzrost aktywności estrogenów co skutkuje obniżeniem libido, zaburzeniami wzwodu, nadmierną retencją płynów i wieloma innymi nieprzyjemnymi konsekwencjami. Dodatkowo stosowaniu sterydów towarzyszyć mogą także: nadciśnienie, zaburzenia gospodarki lipidowej, zaburzenia pracy wątroby, wahania nastroju, trądzik, utrata włosów, etc.  Możliwość wystąpienia tego typu skutków ubocznych należy wziąć pod rozwagę. Trzeba też liczyć się z tym, że powrót do homeostazy po skończeniu cyklu może trwać wiele tygodni lub nawet – wiele miesięcy, a w skrajnych przypadkach niektóre zmiany bywają już dożywotnie… W celu oceny ogólnie pojętej kondycji organizmu należy więc wykonać odpowiednie badania.

Morfologia krwi obwodowej

W związku z dość szerokim spektrum działania SAA liczba badań, które warto byłoby wykonać po cyklu jest dość długa. Z pewnością warto zacząć od tzw. „morfologii krwi obwodowej”, która pozwoli ocenić ogólną kondycję zdrowotną organizmu. Morfologia krwi obwodowej mówi nam o liczbie elementów morfotycznych krwi (czerwonych i białych krwinek, oraz trombocytów odpowiadających za procesy krzepnięcia). Wyniki badań przy krótkich  cyklach nie powinny być znacznie zaburzone,  przy dłuższych może dojść do zwiększenia poziomu hemoglobiny, hematokrytu i czerwonych krwinek. Zakresy referencyjne nie powinny być jednak znacznie przekroczone, tak więc wszelkie istotne odstępstwa od normy stanowią wskazanie do zasięgnięcia opinii lekarza. Wyjątkiem jest sytuacja, w której badania wykonujemy w trakcie lub nie długo po jakiejś infekcji, wtedy zazwyczaj parametry związane z aktywnością ciałek odpornościowych mogą być wyraźnie „rozjechane”.

Profil lipidowy

Gospodarka lipidowa podczas stosowania sterydów może ulec istotnej deregulacji. Należy temu w miarę możliwości przeciwdziałać poprzez odpowiednie zabiegi żywieniowe i suplementacyjne. Ważne jest by skontrolować jak wygląda poziom lipidów zaraz po i następnie kilka tygodni po zakończeniu cyklu. Jeśli nie będzie widać poprawy, a wyniki wskazywać będą na dyslipidemię, może to oznaczać poważne problemy np. ze strony wątroby lub tarczycy. Chcąc sprawdzić funkcjonowanie gospodarki lipidowej należy oznaczyć nie tylko cholesterol całkowity, ale także poszczególne jego frakcje, jak i poziom triglicerydów.

Próby wątrobowe

Ocena kondycji wątroby jest szczególnie ważna w przypadku stosowania środków przyjmowanych drogą pokarmową. W tym celu należy wykonać tzw. próby wątrobowe, oznaczając poziomy transferaz (alaninowej - AlAT i asparaginowej - AspAT), gamma-glutamylotransferazy (GGTP), fosfatazy zasadowej (ALP), a także dodatkowo poziom bilirubiny całkowitej. Praktyka pokazuje, że już po zaledwie miesiącu przyjmowania środków takich jak metanabol poziom aminotransferaz może podskoczyć kilkukrotnie. Wątroba jest narządem, który niezwykle szybko się regeneruje, ale musi mieć zapewnione ku temu odpowiednie warunki. Badanie prób wątrobowych należy wykonać  już w trakcie cyklu i następnie powtórzyć je  po zakończeniu przyjmowania środków hormonalnych.