Jakie warunki musi spełniać dieta, żeby była zdrowa?

Na temat tego czym jest bądź też jak powinna wyglądać „zdrowa dieta” krąży wiele różnych teorii i domysłów. Mało kto jednak umie odpowiedzieć na pytanie dotyczące istoty tego zagadnienia. Jakie bowiem warunki spełniać musi dieta by można było powiedzieć że jest zdrowa? Jak taką dietę ułożyć i skąd mieć pewność, że faktycznie nie szkodzi, a wręcz – że korzystnie wpływa na organizm?

Przeczytaj koniecznie:

Pieprz na zdrowie!

Dieta i zdrowie – czym są te pojęcia

Chociaż może się to wydać niepotrzebnym teoretyzowaniem, to tak naprawdę żeby odpowiedzieć na pytanie zawarte w tytule niniejszego artykuły trzeba po prostu zdefiniować dwa elementarne terminy, takie jak „dieta” i „zdrowie”. Otóż pomimo, iż słowo „dieta” często kojarzy się z wyrzeczeniami i odchudzaniem, to w istocie jego faktyczne znaczenie jest inne. Dieta to termin definiujący sposób odżywiania, czyli jakościowy i ilościowy zestaw pokarmu mający postać posiłków i przekąsek. Tak więc dieta to „coś” co dotyczy każdego bez wyjątku. W praktyce jedynie nie zawsze owa dieta dopasowana jest do potrzeb organizmu i do... obranego celu, nie oznacza to – że w takich wypadkach w ogóle jej nie ma…

Czym natomiast jest zdrowie? Zdrowie postrzegane bywa obiegowo jako po prostu „brak choroby”, w praktyce jednak definicja ta jest zbyt zawężona. Można bowiem nie być chorym, a mimo wszystko czuć się „nie najlepiej”… W rzeczywistości zdrowiem nazywa się stan ogólnie pojętego dobrostanu fizycznego i psychicznego (oraz również społecznego). Zdrowie samo w sobie stanowi formę „życiowego zasobu”, o który należy dbać, w przypadku jego utraty pojawia się choroba bądź też – obniżenie komfortu życia. Czynnikiem niezmiernie ważnym dla zdrowia – jest dieta.

Definicja zdrowej diety

Ludzki organizm do prawidłowego funkcjonowania potrzebuje kilkudziesięciu składników do których zaliczyć można m.in. białko, (a dokładnie – tworzące je aminokwasy), wybrane lipidy, cukry, witaminy i składniki mineralne. Źródłem tych substancji jest spożywany na co dzień pokarm, czyli - dieta. Na każdy z owych składników organizm posiada określone zapotrzebowanie. Nieosiągnięcie odpowiedniego pułapu w ich spożyciu może powodować niedobory przyczyniające się do zaburzeń homeostazy ustrojowej. Nierzadko też  i nadmiar niektórych związków odżywczych okazuje się być szkodliwy. Tak więc mając to na uwadze można powiedzieć, że zdrowa dieta to taka, która dostarcza wszystkich niezbędnych składników w ilościach adekwatnych do zapotrzebowania.

Zdrowa dieta w praktyce

Znamy już teoretyczną definicję „zdrowej diety”, warto się teraz zastanowić jak powinna ona wyglądać w praktyce. Otóż zdrową dietę w profesjonalnym wydaniu można ułożyć w oparciu o tzw. normy żywienia, czyli sformułowane na podstawie dostępnej wiedzy naukowej zalecenia spożycia energii i składników odżywczych w przeliczeniu na dobę, na jedną osobą, z uwzględnieniem różnic w parametrach takich jak:

  • wiek,
  • płeć,
  • masa ciała (a niekiedy także wzrost),
  • aktywność fizyczna,
  • stan fizjologiczny,
  • stan zdrowia.

Ustalenie szczegółowych założeń takiej diety jest jednak czasochłonne i trudne. Zazwyczaj zajmuje się tym dietetyk. Czy to jednak oznacza, że aby się zdrowo odżywiać trzeba skorzystać z pomocy specjalisty? Otóż nie. Można tego dokonać na własną rękę, ale  potrzeba do tego pewnej wiedzy i starań. Jak można to zrobić?