Suplementy dla zdrowia

Współczesny rynek suplementów diety oferuje nam niezliczone możliwości uzupełniania codziennego menu w przeróżne, niestety – nie zawsze potrzebne substancje. Oprócz wielu totalnie zbytecznych środków są i takie, które mogą okazać się niezmiernie przydatne w rutynowej suplementacji. Do grupy preparatów zawierających często deficytowe składniki naszej diety należą takie, które zawierają długołańcuchowe kwasy tłuszczowe z rodziny omega 3 i witaminę D.

Przeczytaj koniecznie:

Kreatyna dla zdrowia i urody

 

Biologiczna rola witaminy D

Biologiczna rola witaminy D sprowadza się przede wszystkim do regulacji homeostazy wapnia i fosforu. W praktyce jednak, wpływ tego związku na organizm można byłoby rozpatrywać na różnych płaszczyznach oddziaływania na poszczególne układy, narządy i tkanki. Dziś wiemy, że związek ten wpływa m.in. na:

  • układ kostny – witamina D oddziałuje na proces mineralizacji kości, jej niedobór u dzieci prowadzi do krzywicy, a u dorosłych wywołuje bóle kostne, osteomalację i osteoporozę,
  • układ nerwowy – witamina D wpływa na proces regeneracji komórek nerwowych, a jej niedobory mogą sprzyjać depresji i zaburzeniom snu,
  • układ krążenia - witamina D wpływa na układ renina-angiotensyna-aldosteron, a jej deficyt może zwiększać ryzyko rozwoju nadciśnienia,
  • układ immunologiczny – wpływ witaminy D na układ odpornościowy jest dość skomplikowany i dotyczy zarówno większej zdolności zwalczania infekcji wirusowych i bakteryjnych, jak i obejmuje niższe ryzyko rozwoju chorób autoimmunizacyjnych, są też przesłanki by uważać, że niedobory witaminy D zwiększają ryzyko rozwoju niektórych nowotworów,
  • układ rozrodczy – niedobory witaminy D negatywnie wpływają na produkcję hormonów płciowych i obniżają płodności
  • mięśnie szkieletowe – wpływ witaminy D na mięśnie, w tym również na ich rozrost jest intensywnie badany, są przesłanki by uważać, że odpowiednio wysoki status tejże witaminy jest korzystny z punktu widzenia rozwoju formy sportowej.

Problem z zaspokojeniem potrzeb ustrojowych

Witamina D podobnie jak inne witaminy jest niezbędna dla prawidłowego funkcjonowania  ludzkiego organizmu. Niestety nie występuje ona zbyt obficie w pokarmach, które spożywamy, a jej sensownym źródłem są w zasadzie jedynie tłuste ryby. Co ciekawe, to właśnie jej niedobory są szczególnie częste w naszej populacji, pomimo iż – uwaga - może być ona syntetyzowana w naszym organizmie, w obrębie skóry pod wpływem promieniowania ultrafioletowego! Niestety, w obrębie szerokości geograficznej, w której znajduje się nasz kraj, kąt padania promieni słonecznych w okresie od września do kwietnia jest zbyt mały, by umożliwić prawidłową produkcję cholekalcyferolu w skórze. W tym czasie suplementacja winna być rutyną. Latem – przyjmowanie preparatów z witaminą D nie jest konieczne, o ile zażywamy regularnych kąpieli słonecznych.

Zapotrzebowanie na witaminę D

Zapotrzebowanie na witaminę D dla większości osób zdrowych, bez niedoborów mieści się w przedziale 800 – 1000 IU na dobę. W niektórych wypadkach zaleca się jednak wyższe dawki wynoszące od 2000 do 4000 IU). Nie ulega wątpliwości, iż dostarczenie takiej dawki wspomnianego związku w oparciu jedynie o konwencjonalną żywność jest niezwykle trudne. Chcąc dostarczyć około 1000 IU witaminy D trzeba zjeść w ciągu doby: 200 – 250g łososia lub też 3 - 4kg karkówki, tudzież 25 – 30 jaj… Dlatego też suplementacja jest dobrym wyborem, ale nie zwalnia ona zupełnie z dbania o to, by w diecie pojawiały się też naturalne źródła wspomnianej substancji.

Nadmiar witaminy D

Warto przy okazji wspomnieć, że chociaż przedawkowanie witaminy D nie jest wcale takie łatwe, to nadmierna gorliwość w suplementacji i przyjmowanie bardzo dużych dawek może okazać się szkodliwe. Warto wiedzieć, że w naszym społeczeństwie znacząca grupa osób boryka się z trzeciorzędową nadczynnością przytarczyc, która może być wywołana właśnie długotrwałymi niedoborami witaminy D. Do rozwoju wspomnianej przypadłości dochodzi wtedy, gdy pobór wapnia z przewodu pokarmowego jest bardzo niski w stosunku do zapotrzebowania co natomiast mobilizuje przytarczyce do wydzielania większych ilości parathormonu. Gdy na ten stan nagle zwiększy się drastycznie podaż witaminy D może pojawić się wzrost stężenia wapnia w surowicy do takich pułapów, że spowoduje to wyraźny wzrost ryzyka wystąpienia kamicy nerkowej, żółciowej i chorób trzustki. Tak więc, przed rozpoczęciem przyjmowania dużych dawek witaminy D należałoby oznaczyć nie tylko poziom jej metabolitów w ustroju, ale także poziom wapnia, fosforu i parathormonu.

Podsumowanie

Wśród wielu suplementów diety dostępnych na rynku istnieją również takie, które dostarczają składników niezwykle cennych dla naszego organizmu i często po prostu deficytowych. Sięganie po tego typu suplementy ma więc duże zastosowanie w profilaktyce niedoborów żywieniowych i będących ich skutkiem zaburzeń zdrowotnych. Przykładem takich suplementów są środki zawierające witaminę D  i długołańcuchowe kwasy tłuszczowe z rodziny omega 3.