Co gorsze - cukier czy syrop glukozowo-fruktozowy?

Według licznych autorów, za plagę otyłości odpowiada HFCS czyli syrop glukozowo-fruktozowy. Inni bardziej winią klasyczny cukier. Moim zdaniem obwinianie jednego składnika pokarmowego za kryzys zdrowotny jest bezsensowne.

Gdybyś nawet stosował niewielkie dawki alkoholu, to pewnie nic Ci się nie stanie. A przecież ma on udowodnione działanie niszczące na wszystkie organy, wywołuje też raka, jest na liście kancerogennych substancji wg IARC. Można odżywiać się w McDonald’s i chudnąć. Tak zresztą dla wątpliwej sławy uczynił kiedyś jeden człowiek. Uznawane za najzdrowsze dla człowieka pokarmy, w nadmiarze też tuczą, przynoszą dokładnie te same przykre, dobrze znane skutki uboczne, co żywność powszechnie uznana za niezdrową.

Przykład? Możesz utyć jedząc wartościowe węglowodany zamiast cukru i wysokiej klasy kwasy tłuszczowe (oliwę z oliwek, olej lniany) zamiast kiepskiej jakości wysokoprzetworzonych (margaryna).

Gdzie znajdziemy syrop glukozowo-fruktozowy?

  • napoje bezalkoholowe
  • napoje izotonicznych i energetyki
  • napoje alkoholowe
  • jogurty, napoje mleczne
  • mleko zagęszczone
  • lody i zimne desery
  • dżemy, galaretki, desery, kompoty, wsady owocowe do jogurtów,
  • sałatki i konserwy rybne,
  • pastylki pudrowe
  • pierniki, słodycze, itp

Czym się różni sacharoza (cukier) od HFCS?

W samej swojej istocie sacharoza składa się z glukozy i fruktozy. Nie twierdzę, iż cukier stołowy jest zdrowy, ale nie wskazuję też, iż jest trucizną. Jest to najzwyczajniej w świecie kwestia dawki. Osoby nadużywające sacharozy doczekają się wielu przykrych skutków ubocznych. Zgadza się, jednak czy można jednoznacznie wskazywać jeden związek, jako przyczynę kryzysu zdrowotnego w USA i innych krajach?! Jest to bezsensowne rozumowanie i budowanie teorii na zasadzie „jeśli A, to na pewno B”. Nazwa ang. High Fructose Corn Syrup sugeruje, iż syrop glukozowo-fruktozowy zawiera o wiele więcej fruktozy, w porównaniu do klasycznego cukru. Nie zawsze jest to prawdą. Zwykły cukier dostarcza 50% glukozy i 50% fruktozy. Często pojawia się zamieszanie dotyczące produktów zawierających syrop kukurydziany pochodzący ze skrobi. Zwykły syrop kukurydziany składa się wyłącznie z oligomerów glukozy i glukozy, z kolei HFCS jest wytwarzany w procesie enzymatycznym, który prowadzi do częściowej izomeryzacji glukozy, w wyniku czego powstaje fruktoza. 

Z perspektywy czasu, argument, że stosowanie HFCS jest powiązane z występowaniem otyłości, okazał się nietrafiony, ponieważ nie uwzględnia wielu ważnych kwestii. Chociaż spożycie HFCS w Stanach Zjednoczonych drastycznie wzrosło od wczesnych lat 70. XX wieku, kiedy po raz pierwszy zaczęto stosować syrop glukozowo-fruktozowy do około 1999 r., to w ciągu ostatniej dekady konsumpcja HFCS zmniejszyła się.

Tymczasem w tym samym okresie otyłość u niektórych grup ludności wzrosła, ale u innych pozostała na podobnym poziomie. Co więcej, ponieważ konsumpcja HFCS wzrosła w Stanach Zjednoczonych, nastąpił proporcjonalny, dramatyczny spadek ilości spożywanej sacharozy. Ponadto światowa konsumpcja sacharozy jest 9-krotnie większa od HFCS, a z otyłością i cukrzycą borykają się ludzie w krajach, gdzie HFCS nie odgrywa aż takiej roli.

Podsumowanie

Ciężko obwiniać jedną substancję o kryzys zdrowotny np. w USA. Proszę nie przekręcać ani nie nadinterpretować mojej wypowiedzi. To nie znaczy, że HFCS czy sacharoza są wartościowymi elementami diety. Powinno się dążyć do ograniczania konsumpcji glukozy, fruktozy, HFCS czy sacharozy, a szczególnie słodzonych napojów, wyrobów cukierniczych (ciastek, ciast), soków owocowych (nieważne z koncentratu czy świeżo wyciskanych). Ponadto HFCS można znaleźć w zupach i owocach w puszce, pieczywie i innych wyrobach zbożowych, deserach, słodzonych i smakowych produktach mlecznych (np. jogurty, budynie i galaretki), cukierkach i wielu artykułyACH fast food.

Żelazna reguła?

Maksymalnie ogranicz spożywanie wysokoprzetworzonych produktów, a automatycznie zmniejszysz podaż cukru / HFCS, soli, niekorzystnych dla ustroju kwasów tłuszczowych, konserwantów, wypełniaczy itd. Obwinianie o „całe zło tego świata” syropu glukozowo-fruktozowego jest po prostu śmieszne, szczególnie jeśli przy tym ignorujemy brak aktywności fizycznej większości populacji (pracę siedzącą, zbyt mały wydatek energetyczny), złe wybory żywieniowe, zmiany w stylu życia, inne, świadome, błędne wybory (dotyczące nikotyny, alkoholu, narkotyków itd.). Cukier i HFCS nie różnią się aż tak bardzo, by można wskazać, co jest dla człowieka gorsze. Oba są złym wyborem.