Liczba diagnoz ADHD w Europie wyraźnie rośnie, ale nie oznacza to, że samo zaburzenie występuje częściej. Według prof. Anity Thapar z Uniwersytetu w Cardiff wzrost wynika przede wszystkim z większej świadomości, zmian w kryteriach diagnostycznych oraz lepszego rozpoznawania ADHD u dorosłych i kobiet. Ekspertka przedstawiła te ustalenia podczas 39. kongresu European College of Neuropsychopharmacology (ECNP).
ADHD jest częstsze, niż wskazują statystyki diagnoz
Szacuje się, że ADHD występuje u 5–7% dzieci i 2–3% dorosłych w Europie. Wskaźniki te są stosunkowo podobne między krajami, ale liczba osób z oficjalnym rozpoznaniem znacznie się różni.
W części państw odsetek diagnoz zbliża się do szacowanej częstości ADHD w populacji. W innych, między innymi w Wielkiej Brytanii, pozostaje wyraźnie niższy. Zdaniem ekspertów wskazuje to, że wiele osób nadal nie otrzymuje diagnozy ani odpowiedniego wsparcia.
Przedstawione dane nie potwierdzają gwałtownego wzrostu rzeczywistej częstości ADHD. Pokazują przede wszystkim, że zaburzenie jest dziś częściej rozpoznawane.
Dlaczego przybywa diagnoz, szczególnie u kobiet?
Przez lata ADHD kojarzono głównie z nadpobudliwymi chłopcami. Tymczasem objawy mogą obejmować także trudności z koncentracją, organizacją zadań i kontrolowaniem impulsów, bez wyraźnej nadpobudliwości. Lepsze zrozumienie tych różnic sprawia, że częściej diagnozuje się dziewczęta, kobiety oraz dorosłych, których trudności wcześniej pozostawały niezauważone.
Znaczenie mają również zmiany kryteriów diagnostycznych i rosnąca wiedza o konsekwencjach nieleczonego ADHD. Prof. Thapar podkreśla, że granica, przy której specjaliści rozpoznają zaburzenie i proponują leczenie, może zmieniać się wraz z rozwojem badań.
Stosowanie leków na ADHD wzrosło ponad trzykrotnie
W latach 2010–2023 zwiększyło się stosowanie leków na ADHD w Belgii, Niemczech, Holandii, Hiszpanii i Wielkiej Brytanii. W Wielkiej Brytanii odsetek osób przyjmujących takie preparaty wzrósł z 0,12% do 0,39% populacji, czyli ponad trzykrotnie. Szczególnie duży wzrost odnotowano wśród dorosłych kobiet.
Nie oznacza to jednak, że każda osoba z ADHD wymaga farmakoterapii. Dobór leczenia zależy od nasilenia objawów, trudności w codziennym funkcjonowaniu i indywidualnej sytuacji pacjenta.
Czy ADHD jest diagnozowane zbyt często?
Wraz ze wzrostem liczby rozpoznań pojawiają się obawy dotyczące błędnych diagnoz. Według prof. Thapar dostępne badania nie pozwalają jednak dokładnie ocenić skali tego problemu. Jednocześnie dane z Wielkiej Brytanii wskazują, że liczba osób trafiających do specjalistów nadal jest niższa, niż wynikałoby z szacowanej częstości ADHD w populacji.
Główny wniosek ekspertów jest więc jasny: więcej diagnoz nie musi oznaczać epidemii ADHD. Wiele wskazuje na to, że system ochrony zdrowia zaczyna rozpoznawać osoby, które wcześniej pozostawały bez pomocy. Największym wyzwaniem jest obecnie zapewnienie im dostępu do rzetelnej diagnostyki i odpowiedniego leczenia.
Treści prezentowane na naszej stronie mają charakter edukacyjny i informacyjny. Dokładamy wszelkich starań, aby były one merytorycznie poprawne. Pamiętaj jednak, że nie zastąpią one indywidualnej konsultacji ze specjalistą, która jest dostosowana do Twojej konkretnej sytuacji.
