Naukowcy przeanalizowali dane 34 737 dorosłych z amerykańskiego programu NHANES z lat 2003–2016. Sprawdzano, ile jadano czerwonego mięsa (osobno przetworzonego i nieprzetworzonego), a następnie porównywano to z występowaniem cukrzycy, ocenianej standardowo na podstawie m.in. HbA1c, glikemii na czczo oraz stosowania leków.
Najmocniejszy wynik jest prosty do zapamiętania: osoby jedzące najwięcej czerwonego mięsa miały do 49% wyższe szanse (odds) na cukrzycę niż osoby jedzące go najmniej. Dla mięsa przetworzonego wynik był podobny, a dla nieprzetworzonego nieco słabszy, ale nadal istotny.
Badanie pokazało też efekt „krok po kroku”: każda dodatkowa porcja czerwonego mięsa dziennie wiązała się ze wzrostem szans cukrzycy o około 10–16% (zależnie od rodzaju mięsa). Co ważne, związek utrzymywał się nawet po uwzględnieniu BMI, więc nie da się go sprowadzić wyłącznie do masy ciała.
Tu pojawia się najbardziej praktyczny fragment. Autorzy sprawdzili, co w modelach statystycznych dzieje się, gdy część czerwonego mięsa zastąpi się innymi produktami. Wyszło, że podmiana na roślinne źródła białka (np. strączki, orzechy, nasiona, soja) wiązała się z około 14% niższymi szansami cukrzycy. Korzystne skojarzenia pojawiały się też przy zamianie na drób, nabiał lub pełne ziarna, ale najsilniej wypadały zamiany roślinne.
Badacze i omówienia wyników wskazują kilka prawdopodobnych mechanizmów. W grę może wchodzić wyższa podaż tłuszczów nasyconych w części produktów mięsnych, heme iron (żelazo hemowe) oraz związki charakterystyczne dla mięsa przetworzonego i obróbki w wysokiej temperaturze. To nie jest dowód na jeden „winny składnik”, raczej sygnał, że liczy się cały pakiet cech typowy dla częstego jedzenia czerwonego, szczególnie przetworzonego mięsa.
To analiza obserwacyjna (przekrojowa), więc nie dowodzi przyczyny i skutku. Nie można uczciwie powiedzieć, że „czerwone mięso powoduje cukrzycę” u konkretnej osoby. Można natomiast powiedzieć, że w dużej próbie populacyjnej osoby jedzące go więcej częściej miały cukrzycę, a wzór ten był spójny po uwzględnieniu wielu czynników.
Jeśli chcesz podejść do tematu rozsądnie, bez skrajności, najbezpieczniejsza strategia wygląda tak: rzadziej mięso przetworzone (kiełbasy, parówki, boczek), a częściej wymienianie części porcji czerwonego mięsa na strączki, ryby, drób, nabiał lub jajka, zależnie od preferencji. To nie wymaga rewolucji, a jest zgodne z tym, co pokazuje badanie: nie chodzi o demonizowanie jednego produktu, tylko o to, co najczęściej ląduje na talerzu zamiast niego.
Treści prezentowane na naszej stronie mają charakter edukacyjny i informacyjny. Dokładamy wszelkich starań, aby były one merytorycznie poprawne. Pamiętaj jednak, że nie zastąpią one indywidualnej konsultacji ze specjalistą, która jest dostosowana do Twojej konkretnej sytuacji.
Reklama
Masło orzechowe kojarzy się najczęściej z wygodnym dodatkiem do kanapek, ale dla osób starszych ma też...
PFAS to grupa tysięcy sztucznych związków chemicznych. Często mówi się o nich „forever chemicals”, bo...
Dla wielu osób aktywność fizyczna kojarzy się głównie z zaplanowanym treningiem. Wizyta na siłowni, bieganie...
