Insulina, węglowodany i nowotwory

Systematyczny wzrost zachorowań na niektóre formy nowotworów stanowi jedno z głównych wyzwań współczesnej medycyny. Chociaż rozwój chorób nowotworowych w pewnej mierze uwarunkowany jest genetycznie, to uznaje się że istotny wpływ w tym zakresie mają czynniki środowiskowe, takie jak m.in. sposób odżywania. Ostatnie badania wskazują, że niewłaściwa dieta sprzyjać może procesowi nowotworzenia na wielu płaszczyznach, a jednym z czynników sprzyjających nowotworom są zaburzenia gospodarki insulinowo-glukozowej i właśnie tym aspektom zostanie poświęcony niniejszy artykuł.

Przeczytaj koniecznie:

Ekstrakt z pestek winogron hamuje wzrost nowotworów

Czym jest nowotwór?

Nowotwór powstaje wtedy, gdy komórki organizmu zaczynają się dzielić w sposób niekontrolowany, a powstałe z nich struktury nie pełnią funkcji docelowych i zaczynają działać nieprawidłowo. Zaburzenie podziału komórkowego związane jest z mutacją genów kodujących białka uczestniczące w cyklu komórkowym, tak zwanych protoonkogenów i antyonkogenów. Ich efektem jest zaburzona komunikacja pomiędzy organizmem, a lokalnymi komórkami. Nowotwór może być albo łagodny, (którego budowa w niewielkim stopniu różni się od normalnych tkanek i który nie musi (ale może) stwarzać istotnego zagrożenia dla zdrowia i życia), albo zdecydowanie groźniejszy  - złośliwy (budową i cechami znacznie odbiega od zdrowych tkanek, szybko się rozwijający, tworzący często nacieki i przerzuty do innych miejsc w organizmie).

Hiperglikemia a nowotwory

Patologicznie podwyższony poziom glukozy we krwi sprzyjać może procesom nowotworzenia. Hiperglikemia skutkuje bowiem nasiloną produkcją wolnych rodników, upośledza działanie enzymów odpowiadających za naprawę nieprawidłowo działających organelli komórkowych, sprzyja podziałowi komórek nowotworowych. Dostępna literatura wskazuje także iż w proces nowotworzenia mogą być zaangażowane zaawansowane produkcji glikacji (AGE’s) będące skutkiem przewlekłej hiperglikemii. Badania naukowe potwierdzają, że osoby ze stwierdzoną hiperglikemią są bardziej narażone na nowotwory układu płciowo-moczowego, trzustki, skóry.

Insulinooporność a nowotwory

Zaburzenie wrażliwości insulinowej tkanek obwodowych i wątroby oraz towarzysząca temu stanowi hiperinsulinemia również są czynnikami sprzyjającymi powstawaniu chorób nowotworowych. Insulina jest hormonem pobudzającym specjalne enzymy stymulujące proliferację i różnicowanie komórek, a jej podwyższony poziom może sprzyjać nadmiernym i niekontrolowanym podziałom. Poza tym insulina pobudzać może zmienione nowotworowo tkanki do wzrostu, a hamując proces apoptozy i autofagocytozy hamuje uśmiercanie wadliwie działających komórek. Rola insuliny i insulinooporności w procesach nowotworzenia nie jest jeszcze do końca poznana, ale stanowi obiekt intensywnych badań naukowych.

Podsumowanie

Zaburzenia gospodarki glukozowo-insulinowej związane są z rozwojem wielu chorób, w tym również – nowotworów. Odpowiednia dieta i aktywność fizyczna, a także dbałość o utrzymanie należytej masy i prawidłowego składu ciała stanowić mogą istotny element profilaktyki tych przypadłości.

Źródła: • Stattin P, et al. Prospective study of hyperglycemia and cancer risk. Diabetes Care. 2007 Mar;30(3):561-7. • van Heijst JW, et al. Advanced glycation end products in human cancer tissues: detection of Nepsilon-(carboxymethyl)lysine and argpyrimidine. Ann N Y Acad Sci. 2005 Jun;1043:725-33. • Boyd DB. Insulin and cancer. Integr Cancer Ther. 2003 Dec;2(4):315-29. • Djiogue S, et al. Insulin resistance and cancer: the role of insulin and IGFs. Endocr Relat Cancer. 2013 Jan 7;20(1):R1-R17.