Palenie papierosów utrudnia pracę nad sylwetką

O tym, że palenie papierosów negatywnie wpływa na zdrowie i kondycję fizyczną wiadomo od dawna. Mało kto jednak ma świadomość, iż skutkiem nikotynowego nałogu może być zaburzenie mechanizmów odpowiedzialnych za kontrolę gospodarki energetycznej. Efektem tego jest zaburzone gospodarowanie energią, które z jednej strony utrudnia rozwój tkanki mięśniowej, a z drugiej – uwaga – komplikuje redukcję tkanki tłuszczowej!

Przeczytaj koniecznie:

Czy palenie papierosów odchudza?

Obiegowe przekonania na temat wpływu palenia na sylwetkę

Powszechnie uważa się, że palenie papierosów „odchudza”. Dowodem na istnienie takiej zależności ma być z jednej strony przekonanie, iż palacze są generalnie szczuplejsi (co potwierdzają niektóre badania), a z drugiej strony fakt, iż po rzuceniu nałogu dość często zaobserwować można wyraźny przyrost masy ciała. Gdyby jednak zagłębić się w specyficzne uwarunkowania i fizjologiczne skutki związane z zaciąganiem się tytoniowym dymem, to okazałoby się, że powyższa zależność ma trochę nietypowy charakter.

Apetyt, termogeneza i wrażliwość insulinowa

Nikotyna jest substancją w sposób wielopłaszczyznowy wpływającą na gospodarkę energetyczną organizmu. Substancja ta wydaje się w sposób ewidentny wspomagać odchudzanie, nasilając  wydatkowanie energii poprzez stymulowanie procesu termogenezy, czyli – produkcji ciepła oraz tłumiąc łaknienie. Mówiąc wprost, nikotyna sprawia, że więcej kalorii spalamy i mniej pobieramy z pokarmem. Niestety jednocześnie zauważono, że nikotyna w sposób istotny upośledza wrażliwość insulinową, czyli zdolność do odczytywania przez tkanki obwodowe i wątrobę sygnałów nadawanych przez insulinę – hormon uczestniczący w regulacji gospodarki energetycznej organizmu. Warto się zastanowić jaki jest końcowy bilans tej zależności?

Palenie papierosów a masa i skład ciała

Wywołane przez nikotynę zmniejszenie apetytu przy jednoczesnym nasileniu termogenezy mogą prowadzić do utraty masy ciała (lub problemów z jej zwiększeniem), jest to teoretycznie zaleta, pod warunkiem, że nie jest się sportowcem chcącym zwiększyć muskulaturę. Jeśli jednak dodamy do tych dwóch skutków pogorszenie wrażliwości insulinowej to oczom naszym objawi się obraz nędzy i rozpaczy ludzkiego organizmu. Obniżona insulinowrażliwość z jednej strony bowiem utrudnia redukcję tłuszczu, a z drugiej – komplikuje rozbudowę tkanki mięśniowej i sprzyja jej utracie. Badania naukowe potwierdzają, że palacze – choć nierzadko ważą mniej niż osoby niepalące, to w istocie rzeczy mają wyższą procentową zawartość tkanki tłuszczowej w organizmie, która gromadzona jest głównie w centralnej części sylwetki, wewnątrz jamy brzusznej.

Wnioski

Palenie papierosów może doprowadzić do efektu paradoksalnego, polegającego na tym, że przy mniejszej masie ciała zawartość tkanki tłuszczowej jest wyższa, a mięśniowej – niższa. Osobom palącym trudniej więc redukuje się tkankę tłuszczową i zarazem ciężej buduje muskulaturę. Dodajmy jeszcze do tego negatywny wpływ palenia na cerę oraz na kondycję fizyczną i motywację do podejmowania wysiłku, a jasnym stanie się, że działanie nikotyny sprowadzić można po prostu do przyspieszonego procesu starzenia, któremu towarzyszy postępujące wyniszczenie organizmu.

Źródła: Collins LC, Walker J, Stamford BA. Smoking multiple high- versus low-nicotine cigarettes: impact on resting energy expenditure. Metabolism. 1996 Aug;45(8):923-6. · Roberts V, Maddison R, Simpson C, Bullen C, Prapavessis H. The acute effects of exercise on cigarette cravings, withdrawal symptoms, affect, and smoking behaviour: systematic review update and meta-analysis. Psychopharmacology (Berl). 2012 Jul;222(1):1-15. doi: 10.1007/s00213-012-2731-z. Epub 2012 May 15. · Bergman BC, Perreault L, Hunerdosse D, Kerege A, Playdon M, Samek AM, Eckel RH. Novel and reversible mechanisms of smoking-induced insulin resistance in humans. Diabetes. 2012 Dec;61(12):3156-66. doi: 10.2337/db12-0418. Epub 2012 Sep 10. · Chiolero A, Faeh D, Paccaud F, Cornuz J. Consequences of smoking for body weight, body fat distribution, and insulin resistance. Am J Clin Nutr. 2008 Apr;87(4):801-9.