Cztery  „tłuste” mity, w które wszyscy wierzą

Tłuszcz pokarmowy ciągle postrzegany jest jako składnik wysokiego ryzyka, którego w trosce o zdrowie i szczupłą sylwetkę najlepiej jest unikać. Trwająca kilka dekad, bezustanna „kampania informacyjna” doprowadziła do tego, że ugruntowaniu uległy nie tylko nieuzasadnione, ale wręcz szkodliwe teorie. Finalnym efektem owych działań jest to, że dziś odnoszące się do produktów żywnościowych określenie „niskotłuszczowy”, postrzegane jest jako synonim słowa „zdrowy”. Tymczasem takie postrzeganie rzeczywistości może być po prostu szkodliwe. . W ramach walki ze stereotypami, w niniejszym poradniku postaram się obalić cztery największe mity dotyczące tłuszczu.

Przeczytaj koniecznie:

Czy tłuszcz jest zły?


Jak więc widać, niekoniecznie popularny slogan „jesteś tym co jesz” się w każdej sytuacji sprawdza. Praktyka pokazuje, że niekiedy bywa wręcz odwrotnie. Najgroźniejszy dla sylwetki jest nadmiar energii dostarczanej z dietą, co ciekawe jednak, patrząc na nasze dzisiejsze zwyczaje żywieniowe, najczęściej przejadamy się cukrem, a nie tłuszczem.

Wszystkie tłuszcze roślinne są dobre dla zdrowia i sylwetki

Ta sama teoria, która nakazuje eliminować z diety tłuszcze zwierzęce, zachęca jednocześnie do zwiększenia spożywania tłuszczów pochodzenia roślinnego. Dlaczego? Przyjęło się bowiem, że zawarte w nich kwasy jedno- i wielonienasycone korzystnie wpływają na organizm. Problem polega na tym, że stwierdzenie to jest tylko częściowo prawdziwe. Owszem, niektóre produkty roślinne obfitują w niezwykle przyjazne nam kwasy tłuszczowe takie jak kwas oleinowy (jednonienasycony kwas tłuszczowy występujący obficie m.in. w oliwie z oliwek) czy też kwas alfa-linolenowy (wielonienasycony kwas tłuszczowy z rodziny omega 3 obecny m.in. w oleju lnianym i oleju rzepakowym). Niestety znaczna część tłuszczów roślinnych obfituje także w kwasy omega 6, a dokładnie – w kwas linolowy, którego zazwyczaj spożywamy w nadmiarze, co skutkuje szeregiem niekorzystnych następstw metabolicznych, takich jak nasilenie przebiegu procesów zapalnych [10]. Co więcej wielonienasycone kwasy tłuszczowe są także mniej stabilne termicznie (niż kwasy jednonienasycone i nasycone), stąd też produkty w nie obfite nie nadają się do smażenia i pieczenia.

Największym zagrożeniem są jednak utwardzone tłuszcze roślinne, będące źródłem kwasów tłuszczowych trans, które mają wręcz zabójczy wpływ na organizm [11; 12]. Zwiększają ryzyko rozwoju chorób układu krążenia, cukrzycy, nowotworów i chorób neurodegeneracyjnych. Obecne są one w margarynach twardych, słodyczach i daniach typu fast food.

Podsumowanie

Na temat tłuszczu krąży wiele, rozmaitych teorii, a głównie takich które przedstawiają ten składnik pokarmowy w niekorzystnym świetle. W praktyce jednak tłuszczu nie trzeba się bać, a należy z niego w odpowiedni sposób korzystać, pamiętając, że przede wszystkim jakościowy dobór produktów będących jego źródłem ma znaczenie dla ogólnie pojętego zdrowia.

 

Źródła: Howard BV, et al. Low-fat dietary pattern and weight change over 7 years: the Women's Health Initiative Dietary Modification Trial. JAMA. 2006 Jan 4;295(1):39-49. [2]. Nordmann AJ, et al. Meta-analysis comparing Mediterranean to low-fat diets for modification of cardiovascular risk factors. Am J Med. 2011 Sep;124(9):841-51.e2 [3]. Elizabeth J. Parks. Effects of a low-fat, high-carbohydrate diet on VLDL-triglyceride assembly, production, and clearance J Clin Invest. Oct 15, 1999; 104(8): 1087–1096. [4]. Brinton EA1, et al. J Clin Invest. 1990 Jan;85(1):144-51. A low-fat diet decreases high density lipoprotein (HDL) cholesterol levels by decreasing HDL apolipoprotein transport rates. [5]. Siri-Tarino PW, et al. Meta-analysis of prospective cohort studies evaluating the association of saturated fat with cardiovascular disease. Am J Clin Nutr. 2010 Mar;91(3):535-46. doi: 10.3945/ajcn.2009.27725. Epub 2010 Jan 13. [6]. Smit LA, et al. Review of Fat and Fatty Acid Requirements and Criteria for Developing Dietary Guidelines Liesbeth A. Ann Nutr Metab 2009;55:44–55 [7].Pirozzo S, et al. Advice on low-fat diets for obesity. Cochrane Database of Systematic Reviews 2002, Issue 2. Art. No.: CD003640. [8]. Hession M, et al. "Systematic review of randomized controlled trials of low-carbohydrate vs. low-fat/low-calorie diets in the management of obesity and its comorbidities". Obes Rev 10 (1): 36–50. [9]. Shai, I. et al. "Weight Loss with a Low-Carbohydrate, Mediterranean, or Low-Fat Diet". New England Journal of Medicine 359 (3): 229–241. [10]. Patterson E. Health implications of high dietary omega-6 polyunsaturated Fatty acids. J Nutr Metab. 2012;2012:539426. doi: 10.1155/2012/539426. Epub 2012 Apr 5. [11]. Teegala SM. Consumption and health effects of trans fatty acids: a review. J AOAC Int. 2009 Sep-Oct;92(5):1250-7. [12]. Mozaffarian D, et al. Health effects of trans-fatty acids: experimental and observational evidence. Eur J Clin Nutr. 2009 May;63 Suppl 2:S5-21. doi: 10.1038/sj.ejcn.1602973.