Polifenole roślinne

Polifenole występują naturalnie w produktach pochodzenia roślinnego, gdzie pełnią bardzo ważne funkcje. Jak się okazuje również i człowiek może stać się beneficjentem ich biologicznego potencjału, pod warunkiem zapewnienia odpowiedniej ich podaży z pokarmem. Znaczna część polifenoli wykazuje silne właściwości antyoksydacyjne i wg aktualnego stanu wiedzy może w istotny sposób wpływać na przebieg wielu procesów zachodzących w naszym organizmie.

Najlepiej przebadaną grupa polifenoli są flawonoidy.

Polifenole w organizmie ludzkim neutralizują wolne rodniki przyczyniające się do niepożądanego utleniania lipidów, wymiatają aktywne formy tlenu i azotu oraz wiążą kationy metali, mogące inicjować procesy wolnorodnikowe. Wiele publikacji sugeruje, że wybrane polifenole zmniejszają ryzyko rozwoju niektórych chorób, np. resweratrol zawarty w czerwonym winie i skórkach winogron hamować może oksydację LDL zmniejszając ryzyko wystąpienia miażdżycy. Dane te wymagają jeszcze potwierdzenia.

Potencjał biologiczny polifenoli jest jednak o wiele większy i wykracza poza ich antyoksydacyjną aktywność.  Związki te mogą oddziaływać na przebieg procesów wzrostowych komórek i ich różnicowanie oraz wpływać na aktywność niektórych hormonów czy „naśladować” ich działanie. Coraz więcej się mówi także o antynowotworowym potencjale polifenoli, a sportowców zapewne interesują doniesienia na temat wpływu tych związków na proces redukcji tkanki tłuszczowej, budowy masy mięśniowej czy rozwój zdolności wysiłkowych.

Podobnie jednak jak ma to miejsce w wypadku innych przeciwutleniaczy, w pewnych okolicznościach polifenole mogą działać pro oksydacyjne (np. w obecności jonów metali przejściowych). Niektóre z flawonoidów ujawniają swój prooksydacyjny potencjał jedynie w obecności tlenku azotu (NO) . Liczyć się także należy z tym, że rodniki powstające ze związków fenolowych podczas ich aktywności antyoksydacyjnej również mogą charakteryzować się niekorzystnym potencjałem. Wiele jednak wskazuje na to, że i one – podobnie jak witamina E - mogą być zredukowane przy udziale witaminy C do niegroźnych związków.

Na podstawie dostępnej literatury naukowej stwierdzić można, że dieta bogata w polifeonole sprzyja poprawie naszego zdrowia. Również suplementy zawierające rozmaite mieszaniny polifenoli mogą korzystnie wpływać nie tylko na nasze zdrowie, ale również – na formę sportową. Szczególnie cenne wydają się tutaj związki zawarte w zielonej herbacie, winogronach, gorzkim melonie czy w cytrusach.

Polyphenols: food sources and bioavailability.Manach C, Scalbert A, Morand C, Rémésy C, Jiménez L.Plant polyphenols as dietary antioxidants in human health and diseaseKantiBhooshanPandey and Syed Ibrahim RizviAnti- and pro-oxidative effects of flavonoids on metal-induced lipid hydroperoxide-dependent lipid peroxidation in cultured hepatocytes loaded with alpha-linolenic acid.Sugihara NArakawa TOhnishi MFuruno K.Antioxidant and pro-oxidant actions of flavonoids: effects on DNA damage induced by nitric oxide, peroxynitrite and nitroxyl anion.Ohshima HYoshie YAuriol SGilibert I.Polyphenolic flavonoids inhibit macrophage-mediated oxidation of LDL and attenuate atherogenesis.Aviram MFuhrman B.