Stworzymy dla Ciebie

Indywidualny plan Dietetyczny

Sprawdź ofertę

Poznaj nasz nowy

Kalkulator kalorii

Wypróbuj go
Forum

Stworzymy dla Ciebie

Indywidualny plan Dietetyczny

Sprawdź ofertę

Poznaj nasz nowy

Kalkulator kalorii

Wypróbuj go
Artykuły
Sklep

Epoka kamienna, rewolucja neolityczna i zmniejszający się mózg

Epoka kamienna, rewolucja neolityczna i zmniejszający się mózg
Dynamiczny rozwój nauki i techniki przypadający na ostatnie dekady oraz postęp cywilizacyjny z nimi związany utwierdzają nas w przekonaniu, że osiągnęliśmy szczyt intelektualnego rozwoju. Pomimo tego jednak wiele wskazuje na to, że człowiek pod względem kondycji psychofizycznej swoje najlepsze czasy ma już dawno za sobą. Prowadzone w ostatnich latach badania pozwoliły odkryć, że nasi przodkowie z czasów epoki kamiennej nie tylko byli od nas więksi, sprawniejsi i silniejsi, ale również posiadali większe mózgi!

Pochodzące sprzed z 120.000 - 100.000 lat skamieniałe szczątki naszych przodków znalezione w izraelskich jaskiniach przez grupę badaczy z Uniwersytety Cambridge oraz przeprowadzone przez nich badania wskazują, że ówcześni łowcy-zbieracze płci męskiej posiadali mózgi o objętości 1500cm3. Dla porównania przeciętna objętość mózgu człowieka współczesnego wynosi ok. 1350cm3, czyli jest o 10% mniejsza. Do podobnych wniosków skłaniają badania przeprowadzone na podstawie analizy szczątków znalezionych w Etiopii i pochodzących sprzed ponad 160.00 lat. Jak więc to możliwe, że nasz mózg wraz z upływem czasu i wydawałoby się – postępu cywilizacyjnego – po prostu się skurczył?

Badacze zajmujący się tym zagadnieniem są raczej zgodni, że do wyraźnego pogorszenia naszej psychofizycznej kondycji doszło około 9.000 – 11.000 lat temu w czasach w których porzuciliśmy łowiecko-zbieracki tryb życia i zajęliśmy się uprawą roli. W dość szybkim tempie z dobrze zbudowanych i sprawnych myśliwych zamieniliśmy się w drobniejszych i bardziej chorowitych rolników, a nasze mózgi uległy wyraźnemu skurczeniu. Zdaniem wielu ekspertów przyczyna tej zmiany związana jest w dużej mierze z dietą.

Menu paleolitycznych łowców-zbieraczy było urozmaicone, zasobne w witaminy i składniki mineralne oraz niezwykle ważne dla rozwoju układu nerwowego – kwasy tłuszczowe z rodziny omega 3 takie jak kwas eikozapentaenowy (EPA) i dokozaheksaenowy (DHA). Kiedy nasi przodkowie porzucili łowicko-zbieracki tryb życia i zajęli się rolnictwem, podstawą ich diety stały się zboża, które nie tylko okazały się ubogie w wiele ważnych dla naszego zdrowia składników, ale ze względu na zawartość substancji takich jak kwas fitynowy utrudniały wchłanianie wybranych pierwiastków np.  żelaza czy wapnia.

Dokonując porównania szczątków kości dawnych łowców-zbieraczy, zamieszkujących obszar dzisiejszej Europy Południowej 100.000 – 160.000 lat temu, ze szczątkami zamieszkujących te same tereny rolników, których wiek datowany jest na około 4.000 lat badacze stwierdzili, że przeciętne różnice we wzroście wynoszą około 20cm! Podobnie różnice w objętości puszki mózgowej okazały się być równie imponujące. Co więcej na podstawie charakterystycznych deformacji kośćca badacze stwierdzili, że wraz z nastaniem ery agrarnej pojawiły się choroby takie jak krzywica czy artretyzm, zupełnie nieznane w czasach paleolitu. Tak więc zdaniem niektórych osób można zaryzykować stwierdzenie, że pomimo pewnego postępu, dokonaliśmy zarazem pewnego kroku w tył.

Podsumowanie

Treść tego artykułu nie jest próbą wykazania, że nasze zdolności intelektualne przez setki tysięcy lat uległy zredukowaniu, a raczej stanowić ma pewną ciekawostkę, nie wszyscy bowiem zdają sobie sprawę z tego, że milowy skok w rozwoju ludzkiego mózgu dokonał się właśnie w czasach paleolitu.  Materiały kopalne wskazują na to, że ówcześni łowcy zbieracze cieszyli się nieprzeciętnie dobrym zdrowiem i kondycją fizyczną, a  stan uległ wyraźnemu pogorszeniu wraz z wprowadzeniem na stale zbóż oraz mleka i mięsa zwierząt hodowlanych do naszej diety. Tak więc rozwój rolnictwa nie do końca okazał się być dla nas dobrodziejstwem.

Źródła: • Jared Diamond. „Trzeci szympans. Ewolucja i przyszłość zwierzęcia zwanego człowiekiem”

W artykule mówimy o: Zdrowie