Skończyłeś 30 lat? Zbadaj profil lipidowy!

Chociaż zwykliśmy uważać, że choroby układu krążenia takie jak miażdżyca dotykają raczej osób w piątej czy szóstej dekadzie życia, to w ostatnim okresie zauważyć można niebezpieczną zmianę tego trendu. Siedzący tryb życia, niewłaściwa dieta, a także zanieczyszczenie środowiska sprawiają, że zaburzenia gospodarki lipidowej dotykają coraz młodszych osób, a coraz częściej nawet – młodzież i dzieci. Dlatego też rutynowe badania pomagające zdiagnozować nieprawidłowości w tym zakresie warto zrobić zwłaszcza wtedy, jeśli borykamy się z nadwagą, otyłością, dopiero niedawno zaczęliśmy dbać o siebie, racjonalnie się odżywiać i ćwiczyć.

Czym jest profil lipidowy i dlaczego ma takie znaczenie?

Profil lipidowy (lipidogram), to badanie krwi, które pozwala określić poziom cholesterolu całkowitego, lipoprotein o dużej gęstości - HDL (tzw. dobry cholesterol), lipoprotein o małej gęstości - LDL (tzw. zły cholesterol), a także poziomu  triacylogliceroli. Dzięki tym informacjom możliwe jest oszacowanie ryzyka rozwoju przypadłości takich jak miażdżyca, choroba wieńcowa czy wystąpienia nagłych zdarzeń typu zawał bądź udar.

Jak wygląda badanie i jak się do niego przygotować?

Badanie profilu lipidowego polega na pobraniu niewielkiej ilości krwi żylnej i przebiega podobnie do innych badań tego typu, jak choćby popularnej „morfologii”. Pobranie krwi wykonuje się zawsze na czczo, przy zachowaniu co najmniej 8-godzinnej (a najlepiej dłuższej) przerwy od spożycia pokarmu. Bardzo ważne jest by w dniu poprzedzającym badanie nie spożywać etanolu, a w przypadku większych imprez mocniej zakrapianych alkoholem, poleca się odczekać nawet kilka dni. Nie poleca się także stosować jakiś specjalnych zabiegów żywieniowych przed wykonaniem badania (głodówek, diet „oczyszczających”, etc.).

Kto powinien zrobić sobie takie badanie?

W zasadzie współcześnie zaleca się by lipidogram w wykonały sobie już osoby, które ukończyły dwudziesty rok życia. W trzeciej dekadzie życia takie badanie jest wręcz obowiązkowe i powinno być wykonywane przynajmniej raz w roku. Zwłaszcza jeśli w rodzinie występowały przypadki chorób układu krążenia, zawałów, udarów warto trzymać rękę na przysłowiowym pulsie i w miarę wcześnie zająć się diagnostyką, profilaktyką, a w razie potrzeby leczeniem zaburzeń gospodarki lipidowej i ich konsekwencji. Badanie można wykonać bezpłatnie na podstawie skierowania od lekarza lub odpłatnie, na własną rękę.

Odebrałem wynik – i co dalej?

Interpretacją wyników powinien oczywiście zająć się lekarz, jednak również na własną rękę ocenić łatwo możemy czy lipidogram jest prawidłowy. W nawiasach przy zamieszczonych wynikach są podane wartości referencyjne, które nie powinny zostać przekroczone.  Jeśli zauważymy nieprawidłowości, oznacza to, że będzie trzeba podjąć pewne działania w celu ich zniwelowania. Niewielkie odchylenia od normy skutecznie wyprostować można poprzez zmianę trybu życia, przede wszystkim modyfikując dietę i pozbywając się nadmiernej masy ciała. Jeśli zaburzenia są spore, konieczna prawdopodobnie będzie farmakoterapia.