Ból uda - przyczyny

Ból uda jest dość częstą przyczyną dyskomfortu podczas treningu lub w okresie pomiędzy wysiłkami. Czasem jest tak silny, że uniemożliwia wykonanie intensywnego treningu, skutecznie blokując rozwój nóg i ich dalszy progres siłowy. Jakie mogą być przyczyny takiego stanu rzeczy? Jak sobie z nim radzić?

Co może być przyczyną bólu?

Występowanie bólu uda może mieć kilka przyczyn. Od zupełnie błahych i naturalnych, jak bóle mięśniowe na skutek treningu siłowego, czyli DOMS (nazywane potocznie zakwasami), po bardziej skomplikowane problemy natury neurologicznej. Problemy neurologiczne najczęściej wynikają z ucisku na nerw kulszowy lub też skórny. Ból tego typu ma charakter promieniujący do jednej z kończyn w postaci tzw. “rwy kulszowej”. Dodatkowo występować będzie różnego rodzaju neuralgia, czyli miejscowa bolesność skóry czy podwyższone czucie, jak i parestezje.

Sam ból nie jest jednak przyczyną, a pewnym symptomem, który wskazuje nam, że w organizmie występuje nieprawidłowość. Tego typu efekt może dać np. zła postawa ciała, która będzie rzutowała na ustawienie kręgosłupa, miednicy, a w konsekwencji kończyn.

Rodzaj bólu

Oprócz miejsca występowania bólu, jego pochodzenia czy sposobu, w jaki promieniuje, ważne jest również to, jaki ma on charakter. Pod uwagę trzeba wziąć takie informacje jak to, czy ból wystąpił w sposób nagły czy też pojawiał się stopniowo, a odczucia bólowe powoli narastały. Ból może być również piekący, przeszywający, jak i pulsacyjny. Miejsce wystąpienia bólu zazwyczaj świadczy o tym, na jakim poziomie został uszkodzony np. krążek międzykręgowy. Zazwyczaj wtedy ból umiejscowiony jest z przodu uda, boku czy też jego tylnej części.

Oprócz samego bólu ważne jest również występowanie tzw. odczuć współistniejących, jak uczucie naciągniętego mięśnia, mrowienie, podniesiony tonus nerwowy. Które mogą świadczyć o tym, że problem kontuzji dotyczy tkanek miękkich czy też struktur kostno-stawowych.

Jakie mogą być przyczyny bólu uda?

  • rwa kulszowa
  • naciągnięty mięsień
  • naderwany mięsień
  • zerwany mięsień
  • ucisk na nerw skórny, rwa udowa
  • neuralgie
  • krwiak
  • przeciążenie
  • niedokrwienie
  • stany zapalne np.: kaletki krętarzowej
  • ITBS zespół pasma biodrowo-piszczelowego 

Jakie kroki możemy podjąć, gdy boli udo?

To, w jaki sposób podejmiemy leczenie czy też przywrócenie sprawności, zależy przede wszystkim od tego, jaki problem występuje.  

Jeżeli bolą nas uda, ponieważ 1-2 dni wcześniej zrobiliśmy solidny trening nóg, a przyczyną bólu są po prostu DOMS-y, które powstały w wyniku wysiłku o charakterze beztlenowym, ważny jest odpowiedni wypoczynek, jak i dostosowane odżywianie. Jeżeli ból jest tak silny, że macie problemy np. z czynnością siadania, to trzeba zrewidować dietę lub przyjrzeć się objętości treningowej, która może być zbyt wymagająca na okres treningowy, jaki posiadacie. Dodatkowo wykorzystać można wsparcie suplementacyjne, takimi produktami jak: BCAA, kreatyna czy też beta-alanina, które przyczyniają się do szybszej regeneracji. Co więcej, wykorzystaj wszelkiego rodzaju formy odnowy biologicznej, masaż, bicze wodne, sauna, pływanie, to doskonałe metody na polepszenie ukrwienia i przyspieszenia działań naprawczych.

Sprawy mocno się komplikują, gdy kwestia bólu powiązana jest z rwą kulszową. Niezbędna jest wtedy profesjonalna diagnoza, która wskaże poziom uszkodzenia np. krążka międzykręgowego (nie zawsze jest to przyczyną rwy). Zazwyczaj problem dotyczy uszkodzeń na poziomie L4-L5 lub też S1-S2. Ból jest dość charakterystyczny i polega na promieniowaniu jego odczucia do pośladka, kończyny dolnej, a nawet stopy. Gdy atak jest nagły i mamy do czynienia z tzw. postrzałem lumbago, należy przyjąć pozycję leżącą z podniesionymi kończynami dolnymi na podwyższeniu. Leczenie powinno odbywać się przez osoby profesjonalnie zajmujące się układem ruchu, czyli lekarza ortopedę, jak i fizjoterapeutę. Na własną rękę nie jesteśmy w stanie nic wykonać, dopóki nie zostanie postawiona trafna diagnoza, co do przyczyny stanu chorobowego.  

Podobny efekt, jak w przypadku rwy kulszowej, daje ucisk na nerw skórny, czyli powstaje efekt tzw. rwy udowej. Występuje ona na poziomie L2-L3, co oznacza, że bolą zazwyczaj okolice, które dany poziom nerwów uposaża w swoje struktury. Leczeniem zajmuje się terapeuta manualny, który przywraca mobilność tkanek i odbarcza ucisk nerwowy.

Kolejna przyczyna bólu uda, o jakiej należy wspomnieć, to ITBS, czyli tzw. syndrom pasma biodrowo-piszczelowego. Dochodzi do niego, gdy osłabieniu ulegają mięśnie pośladkowe, co sprawia, że miednica zostaje ustawiona niesymetrycznie. Podczas wystąpienia syndromu głównie zaleca się leczenie zachowawcze, czyli przerwę od treningów. Priorytetem powinno być wzmocnienie mięśnia pośladkowego, głównie średniego, odpowiedzialnego za stabilizację miednicy, jak i kończyny dolnej. Mobilizacji natomiast powinniśmy poddać obszar mięśnia naprężacza powięzi szerokiej, jak i całego pasma biodrowo-piszczelowego.

Kolejna grupa przyczyn, które powodują, że mięsień boli, to naciągnięcia, zerwania czy też naderwania mięśni w obrębie uda. Aby w pełni poddać diagnozie uszkodzone struktury należy minimum wykonać badanie USG, które pozwoli na ocenę rozległości kontuzji. Mając informację na temat tego, co uległo uszkodzeniu oraz w jakim stopniu możliwe będzie wdrożenie rehabilitacji i przywrócenie funkcji uszkodzonych struktur. Zazwyczaj leczenie powiązane jest z unieruchomieniem kończyny, a w przypadku bardziej skomplikowanych kontuzji, leczenie chirurgiczne.

Podsumowanie

Przyczyn bólu uda może być wiele. Wymienione wyżej w artykule przykłady, które zostały opisane, to tylko część problemów, które mogą dotknąć struktury uda. Dość często bolą nas nogi, gdy trening jest zbyt wymagający, a mięśnie przeciążone zbyt ciężką pracą i niedostosowanym sposobem żywienia do wymagań wysiłkowych. Jeżeli jesteś pewien, że nie doszło do urazu, zrób sobie tydzień wolnego od treningu nóg, zadbaj o prawidłową regenerację, a kończyny dolne szybko powinny wrócić do sił.