Stworzymy dla Ciebie

Indywidualny plan Dietetyczny

Sprawdź ofertę

Poznaj nasz nowy

Kalkulator kalorii

Wypróbuj go
Forum

Stworzymy dla Ciebie

Indywidualny plan Dietetyczny

Sprawdź ofertę

Poznaj nasz nowy

Kalkulator kalorii

Wypróbuj go
Artykuły
Sklep

Stworzymy dla Ciebie

Indywidualny plan Dietetyczny

Sprawdź ofertę

Poznaj nasz nowy

Kalkulator kalorii

Wypróbuj go
Kuchnia
Insulinooporność a witamina C

Insulinooporność a witamina C

Tadeusz Sowiński

O insulinooporności ostatnio mówi i pisze się wiele, podobnie też częstym tematem dyskusji, artykułów i rozmaitych opracowań jest wpływ witaminy C na nasze zdrowie. Co ciekawe, rzadko powyższe zagadnienia łączone są ze sobą w sposób, który wyeksponowałby istniejącą pomiędzy nimi zależność. Faktem niezaprzeczalnym jest to, że ona istnieje i ma duże znaczenie dla funkcjonowania organizmu.

Podpowiedź trenera:

Jeśli nie masz wystarczającej wiedzy - chętnie ułożymy profesjonalny plan za Ciebie. Dołącz do grona 50 000 zadowolonych klientów :)

  • Darmowe konsultacje z doświadczonym dietetykiem i trenerem
  • Ponad 4000 posiłków i 500 ćwiczeń, które możesz dowolnie wymieniać
Sprawdź ofertę

Czym jest insulinooporność?

Insulinooporność to stan, który manifestuje się istotnym zaburzeniem homeostazy glukozowej, co wynika z obniżonej wrażliwości tkanek docelowych na działanie insuliny, pomimo jej prawidłowego lub podwyższonego stężenia w surowicy krwi. W praktyce insulinooporność może przybierać różne formy. Dotyczyć może nieprawidłowości w obrębie samej insuliny lub zaburzeń na poziomie receptora insulinowego, a nierzadko także – dysfunkcji transporterów glukozy lub enzymatycznych elementów szklaku insulinowego. Insulinooporność to zatem problem złożony, który można rozpatrywać zarówno na różnych płaszczyznach insuliny, jak i również receptora i szlaku insulinowego. Jednocześnie odnosić się może do różnych tkanek i narządów (do tkanki mięśniowej, tkanki tłuszczowej i wątroby).

Witamina C – biologiczna rola

Witamina C zwana też kwasem l-askorbinowym, to niezbędny składnik naszej diety. Związek ten pełni w organizmie ludzkim szereg ważnych funkcji. Do najważniejszych jego zadań należą:

  • działanie antyoksydacyjne (ochrona przed negatywnymi skutkami stresu oksydacyjnego - kwas askorbinowy współdziała z koenzymem Q i glutationem),
  • regulacja działania układu odpornościowego (wysokie dawki witaminy C mogą być korzystne przy pierwszych objawach przeziębienia lub grypy),
  • udział w syntezie kolagenu (kolagen to podstawowe białko tkanki łącznej – wpływa na stan skóry i elementy aparatu ruchu, bez witaminy C białko to powstawać nie może),
  • uczestnictwo w przemianach, jakim poddawana jest tyrozyna (aminokwas ten jest prekursorem ważnych biologicznie związków),
  • udział w produkcji hormonów sterydowych (mało znane oblicze kwasu askorbinowego).

Insulinooporność a kwas askorbinowy

Insulinooporność wpływa na bilans ustrojowy kwasu askorbinowego oraz oddziałuje na jego transport i metabolizm. Warto wiedzieć, iż witamina C posiada wspólny system dokomórkowego transportu z glukozą. Tak więc związki te mogą konkurować ze sobą o dostęp do odpowiednich nośników. Przewlekła hiperglikemia występująca przy zaburzeniach gospodarki insulinowo- glukozowej może powodować wewnątrzkomórkowy niedobór witaminy C przez kompetycyjne blokowanie jej transportu. W efekcie nawet przy odpowiedniej podaży wspomnianego składnika pokarmowego, komórki nie są odpowiednio w niego zaopatrzone. To jednak nie wszystko. Dodatkowo, hiperglikemia i hiperinsulinemia kompensacyjnie nasilają wydalanie kwasu askorbinowego z moczem. W efekcie pomimo należycie dużej dawki witaminy C, w żywności z ustroju ubywa na tyle dużo tego związku, iż mogą pojawić się niedobory!

Witamina C i kwas dehydroaskorbinowy

W sytuacji gdzie w organizmie permanentnie utrzymuje się podwyższony poziom glukozy, dochodzi do kuriozalnej i zarazem niebezpiecznej sytuacji, gdzie zamiast kwasu askorbinowego do komórek transportowana jest utleniona jego postać, czyli kwas kwas dehydroaskorbionowy (ta forma jest obojętna elektrycznie i podlega innym mechanizmom transportu). Zaburzenie równowagi w poziomie kwasu askorbinowego i kwasu dehydroaskorbionwego skutkuje obniżeniem zdolności antyoksydacyjnych w przestrzeni wewnątrzkomórkowej. I w tym miejscu błędne koło się zamyka, gdyż nasilenie reakcji rodnikowych, sprzyja zaburzeniom gospodarki insulinowo- glukozowej. W efekcie pogłębia się insulinooporność i... niedobór witaminy C.

Zalecenia

Mając na uwadze wszystkie przedstawione powyżej zależności należy podkreślić, iż kluczem do „efektywnego zarządzania ustrojowego” witaminą C, czyli zarazem – do wykorzystania jej biologicznego potencjału, konieczne jest pozbycie się insulinooporności. W praktyce oczywiście nie jest to zawsze proste, a niekiedy okazuje się wręcz niewykonalne (np. gdy problem ma podłoże genetyczne). Warto jednak wiedzieć, iż bardzo duży wpływ na wrażliwość insulinową mają czynniki zewnętrzne takie jak:

  • sposób odżywiania,
  • aktywność fizyczna,
  • czas trwania i jakość snu,
  • natężenie stresu i umiejętność radzenia sobie z jego skutkami,
  • używki takie jak alkohol czy narkotyki,
  • farmakoterapia.

Bardzo ważnym czynnikiem oddziałującym na równowagę glukozową jest też skład ciała. Wysoki poziom tkanki tłuszczowej w sposób wielokierunkowy, obniża wrażliwość insulinową. Związane jest to z jednej strony z aktywnością produkowanych przez adipocyty substancji zwanych adipokinami, a z drugiej strony, przez wynik z nasilonego uwalniania kwasów tłuszczowych, które dostają się do różnych komórek i po licznych przemianach zaburzają szlak insulinowy.

Zmiana diety, zwiększenie aktywności fizycznej, obniżenie nadmiernej masy ciała, poświęcenie należytej uwagi temu, ile trwa i w jakich warunkach przebiega sen oraz wdrożenie metod zarządzania stresem, to kluczowe czynniki pozwalające obniżyć insulinooporność.

Dodatkowo w przypadku stwierdzonej insulinooporności, organizm potrzebuje wzmożonych dowozów witaminy C. Innymi słowy, przy zaburzeniach metabolicznych tego typu, konieczne jest zwiększenie udziału w diecie produktów takich jak - świeże warzywa i owoce (podaż owoców winna być uzależniona od ustalonych limitów węglowodanowych). Niekiedy też, zasadne okazuje się wprowadzenie dodatkowej suplementacji.

 

 



W artykule mówimy o: Zdrowie Dietetyka i zdrowe odżywianie