Tauryna

Tauryna jest dziś dość popularnym dodatkiem do rozmaitego rodzaju suplementów diety dla sportowców i osób aktywnych, a także napojów energetycznych, preparatów „na kaca” oraz wielu innych. Zależnie od potrzeb producenci przedstawiają ją albo jako substancję o działaniu pobudzającym, albo też jako insulinomimetyk wspomagających wychwyt glukozy i aminokwasów przez mięśnie, albo też jako antykatabolik chroniący mięśnie przed rozpadem. Czy jednak wszystkie, przypisywane taurynie walory mają potwierdzenie w faktach? Jakich efektów można się spodziewać po włączeniu jej do suplementacji?

Przeczytaj koniecznie:

Kreatyna i beta-alanina połączenie idealne

Tauryna – co to takiego?

Tauryna, klasyfikowana bywa jako aminokwas niebiałkowy, w istocie rzeczy jest to związek zaliczany do kwasów organicznych, który występuje dość obficie w tkankach zwierzęcych (głównie w mięśniach szkieletowych, mózgu oraz sercu) i pełni dość ważną i szeroko zakrojoną rolę fizjologiczną. Tauryna wpływa na wewnątrzkomórkowy poziom wapnia, odpowiada za regulację poziomu i stężenia elektrolitów, równowagę wodno-elektrolitową, a także przekracza barierę krew-mózg i pełni rolę neurotransmitera i neuromodulatora.

Ma też działanie antyoksydacyjne jak również bierze także udział w procesie  syntezy  kwasów żółciowych. Istnieją też pewne dowody na to, że związek ten współdziała z insuliną, oddziałując na te same co ona receptory, (choć zależność ta jest niejasna i wymaga głębszego zbadania).  Wszystko to sprawia, iż związek ten od pewnego czasu skupia na sobie uwagę specjalistów rożnych dziedzin, a od pewnego czasu z jego zastosowaniem prowadzone są intensywne badania. Niektóre dane wskazują m.in. na zasadność stosowania tauryny we wspomaganiu wysiłku fizycznego i w pracy nad sylwetką. Są to raczej teoretyczne rozważania, niż twarde fakty sformułowane na podstawie wyników badań.

Suplementacja tauryną – wyniki badań?

Organizm ludzki posiada zdolność syntezy tauryny z  aminokwasów takich jak metionina i cysteina. Są jednak powody by uważać, że endogenna produkcja może być niewystarczająca w kontekście realnych potrzeb ustrojowych, stąd też zwraca się uwagę na znaczenie odpowiedniego spożycia tego aminokwasu wraz z dietą lub poprzez suplementację. Korzyści z zastosowania suplementów z dodatkiem tauryny mogą być potencjalnie szerokie, niestety póki co większość badań z jej zastosowaniem przeprowadzona została na zwierzętach, co jak wiadomo utrudnia wyciągnięcie jednoznacznych wniosków. To bowiem, że dana substancja korzystnie wpływa na stan zdrowia gryzoni nie musi oznaczać, że takie same efekty wywoła u człowieka. Gwoli ścisłości należy jednak nadmienić, że pewne badania z zastosowaniem tego związku w przypadku ludzi zostały przeprowadzone i póki co wyniki są interesujące, ale z pewnością trudno uznać je za przełomowe.

Korzyści

Zaobserwowano m.in. iż suplementacja tauryną niesie za sobą następujące korzyści:

- pozytywnie wpływa na profil lipidowy, zmniejszając poziom wskaźników ryzyka rozwoju chorób układu krążenia o podłożu miażdżycowym. Eksperyment został przeprowadzony z udziałem młodych ochotników z nadwagą [1].

- wspomaga redukcję nadmiernej masy ciała, doprowadzając do zmniejszenia poziomu tkanki tłuszczowej. Także badanie przeprowadzone na młodych ochotnikach z nadmierną masą ciała [1].

- wzmacnia ochronny (antykataboliczny) wpływ aminokwasów rozgałęzionych na tkankę mięśniową. Badanie przeprowadzone na młodych, zdrowych ochotnikach, ale – sponsorowane przez producenta suplementów diety dla sportowców [2].

- nasila spalanie kwasów tłuszczowych podczas wysiłku fizycznego. Badania przeprowadzono na wytrenowanych rowerzystach [3].

Chociaż większość wspomnianych wyżej badań miała charakter wstępny i ich wyniki wymagają dalszej weryfikacji, to nie ulega wątpliwości, że wnioski są dość budujące. Mimo wszystko jednak wyniki eksperymentu przeprowadzone z udziałem zwierząt były o wiele bardziej optymistyczne, wykazały bowiem m.in., że tauryna wpływa na sekrecję insuliny i poprawia wrażliwość tkanek obwodowych na działanie tego hormonu.

W przypadku ludzi jednak, pomimo prób nie udało się  dowieść istnienia takiej zależności [4]. Brakuje też przekonujących dowodów  na to, że związek ten posiada właściwości antykataboliczne bądź stymulujące do działania, choć zauważono, że dodatek tauryny do kofeiny znosi niektóre niekorzystne następstwa związane z przyjmowaniem tego alkaloidu. Pod znakiem zapytania stoi także wpływ tauryny na produkcję tlenku azotu oraz jej działanie hepatoprotekcyjne.

Wnioski

Na aktualnym etapie trudno ocenić jednoznacznie jakie korzyści de facto przynieść może suplementacja tauryną.  Wyniki badań przeprowadzonych na zwierzętach wskazują na niezwykle szeroki wachlarz zastosowań tego związku w suplementacji, niestety eksperymenty przeprowadzone z udziałem ludzi raczej nie potwierdzają tego typu rewelacji. Póki co istnieją przesłanki by zakładać, że suplementacja tauryną może być zasadna w profilaktyce chorób układu krążenia oraz we wspomaganiu pracy nad estetyką sylwetki (poprzez nasilenie spalania kwasów tłuszczowych w trakcie wysiłku).

Są też pewne przesłanki by uważać, że uzupełnia ona antykataboliczne działanie aminokwasów rozgałęzionych. Jej działanie nie jest jednak przełomowe i nie ma co liczyć na to, że przyniesie jakieś namacalne korzyści. To raczej jeden z „subtelnych dodatków”, nie posiadających spektakularnego działania, jakich wiele w świecie suplementów diety. Podsumowując można powiedzieć, że suplementacja tauryną daje wiele mało prawdopodobnych korzyści.

Źródła: [1]. Amino Acids. 2004 Jun;26(3):267-71. Epub 2003 Dec 15. Beneficial effects of taurine on serum lipids in overweight or obese non-diabetic subjects. Zhang M1, Bi LF, Fang JH, Su XL, Da GL, Kuwamori T, Kagamimori S. [2]. Ra SG, Miyazaki T, Ishikura K, et al. Combined effect of branched-chain amino acids and taurine supplementation on delayed onset muscle soreness and muscle damage in high-intensity eccentric exercise. J Int Soc Sports Nutr. 2013 Nov 6;10(1):51. doi: 10.1186/1550-2783-10-51. [3]. Int J Sport Nutr Exerc Metab. 2010 Aug;20(4):322-9. The effect of acute taurine ingestion on endurance performance and metabolism in well-trained cyclists. Rutherford JA1, Spriet LL, Stellingwerff T. [4]. Eur J Clin Nutr. 2004 Sep;58(9):1239-47. Effect of taurine treatment on insulin secretion and action, and on serum lipid levels in overweight men with a genetic predisposition for type II diabetes mellitus. Brøns C1, Spohr C, Storgaard H, Dyerberg J, Vaag A