Cztery zasady dotyczące stosowania preparatów witaminowych

Preparaty witaminowe należą do najczęściej kupowanych suplementów diety. Ich przyjmowanie kojarzone jest z dbałością o własne zdrowie i kondycję psychofizyczną. Chociaż wydawać by się mogło, że w kwestii stosowania tego typu środków wszystko „napisane jest na opakowaniach”, to tak naprawdę istnieje kilka ważnych kwestii, na które warto zwrócić uwagę.

Przeczytaj koniecznie:

Witamina C obniża poziom hormonu stresu – kortyzolu

Po pierwsze: zweryfikuj swoje oczekiwania

Przed zakupem suplementu witaminowego warto się zastanowić najpierw do czego jest on tak naprawdę potrzebny, jakie mamy oczekiwania względem niego i na jaki efekt liczymy. Niestety marketingowe przekazy bijące masowo z reklam telewizyjnych i sponsorowanych artykułów utrwaliły przekonanie, jakoby witaminy „dodawały energii”, „zwalczały zmęczenie”, „poprawiały wydolność” i wykazywały jeszcze szereg innych właściwości. Tymczasem sytuacja wygląda inaczej. Owszem związki te są niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania organizmu, a ich niedobory mogą niekiedy prowadzić do wyraźnego spadku kondycji psychicznej i fizycznej. Tyle, że raczej rzadko zdarza się by przyjmowanie witamin powodowało jakieś odczuwalne reakcje i zmiany. Preparaty witaminowe służą do uzupełniania niedoborów witamin w diecie. Ich stosowanie jest zasadne wtedy gdy faktycznie spożycie tych związków z konwencjonalnej żywności jest niskie lub gdy istnieje podejrzenie niedoborów.  

Po drugie: wybierz odpowiedni preparat

Wybór preparatu witaminowego wbrew pozorom wcale nie jest prosty. Większość osób decyduje się zazwyczaj na najlepiej rozreklamowane środki, najczęściej – wielowitaminowe (tzw. multiwitaminy). W praktyce nie zawsze jest to rozwiązanie najlepsze. Korzystnie jest stosować suplementację kierunkową, czyli wybierać preparaty zawierające składniki, których faktycznie brakuje w diecie lub których niedobory zdarzają się statystycznie najczęściej. Przykładowo suplementacja witaminą D to dobry pomysł w zasadzie dla niemal całej populacji naszego kraju. Suplementacja środkami zawierającymi biotynę czy witaminę PP rzadko kiedy bywa zasadna. Chociaż wydawać by się mogło, że opcją uniwersalną będzie preparat wielowitaminowy, to tak naprawdę często dawki zawartych w nim składników są tylko pozornie wystarczające do pokrycia na nie zapotrzebowania. Znowuż można posłużyć się przykładem witaminy D, której dawka w multiwitaminach wynosi najczęściej około 400 IU, a realne potrzeby ustrojowe są kilkukrotnie wyższe…

Po trzecie: przyjmuj wraz z posiłkiem

Preparaty witaminowe w większości wypadków korzystniej jest przyjmować wraz z pokarmem. Dotyczy to zwłaszcza tych środków, które zawierają w składzie witaminy rozpuszczalne w tłuszczach (A, E, D i K). Spożycie ich na pusty żołądek może spowodować, iż część zawartych w nich składników nie ulegnie przyswojeniu. Związki te wymagają obecności tłuszczu – jest to niezwykle ważne! Niestety nie wszyscy przykładają do tego faktu należytą wagę, co powoduje, że zawarte w suplementach witaminy są po prostu wydalane. W przypadku witamin rozpuszczalnych w wodzie (czyli witaminy C i witaminy z grupy B), sytuacja wygląda trochę inaczej, przyjęcie na czczo nie powinno uniemożliwiać wchłaniania, ale również i w ich przypadku zaleca się przyjmowanie wraz z posiłkiem, choćby po to by ustrzec się nieprzyjemności ze strony przewodu pokarmowego.

Po czwarte: więcej nie znaczy lepiej

Chociaż wydawać by się mogło, że w przypadku witamin „więcej” znaczy „lepiej”, to praktyka pokazuje, e jest inaczej. To że coś jest przedstawiane jako zdrowe i potrzebne dla prawidłowego funkcjonowania organizmu, nie oznacza, że po przekroczeniu pewnych dawek nie będzie szkodzić. Kwestia ta widoczna jest również w przypadku witamin. Chociaż znaczna część tych związków nawet w dawkach przekraczających kilkukrotnie dzienne zapotrzebowanie nie powoduje objawów zatrucia, to zażywanie środków witaminowych „garściami” (zwłaszcza tych w których programowo dawki witamin są bardzo wysokie), bywa niekiedy po prostu szkodliwe. Znakomitym przykładem jest tu witamina A, której nadmiar może być toksyczny (zwłaszcza przy niedoborach witaminy D). Witamina C chociaż uznawana jest za „nieprzedawkowywalną” aplikowana w kilkugramowych porcjach będzie powodować zaburzenia pracy przewodu pokarmowego.

Podsumowanie

Preparaty witaminowe mogą stanowić wartościowe uzupełnienie diety. Ważne jest jednak by preparaty dobierać adekwatnie do potrzeb, przyjmować z posiłkami i nie szaleć z dawkami. Dobrze jest też przed zakupem zweryfikować swoje oczekiwania, by przypadkiem nie być rozczarowanym gdy po przyjęciu kapsułki multiwitaminy okaże się, że nie czujemy pobudzenia ani przypływu energii…