Czy leki wolno popijać mlekiem?

Temat interakcji leków z żywnością jest zagadnieniem ciekawym i wartym uwagi, głównie przez to, że faktycznie istnieją dowody na to, iż niektóre pokarmy mogą zaburzać wchłanianie i działanie wybranych farmaceutyków. Szczególnie interesujący w tej materii jest temat mleka i jego przetworów.

Złożony problem, wiele przyczyn

Problematyka interakcji leków z żywnością jest dość złożona i nie ogranicza się bynajmniej do wpływu jednego, konkretnego składnika żywności. Na wchłanianie i metabolizm substancji aktywnych zawartych w farmaceutykach wpływać może szereg różnych związków pokarmowych, takich jak m.in.: tłuszcz, białko, błonnik, polifenole, składniki mineralne (a zwłaszcza wapń, cynk i żelazo), taniny, alkaloidy, kwasy organiczne. Niektóre z tych związków wchodzą w szczególne interakcje z lekami. Niestety póki co ciągle jeszcze ani lekarze, ani dietetycy, ani farmaceuci nie przywiązują do kwestii interakcji leków z żywnością odpowiedniej uwagi.

Mleczny kazus

O tym, że mlekiem nie należy popijać leków mówi i pisze się często. Czy jednak zalecenie to jest uzasadnione? Okazuje się, że tak. Interakcja farmaceutyków z żywnością zaczyna się już w przewodzie pokarmowym, gdzie niektóre substancje występujące w jedzeniu wchodzą w reakcje ze składnikami leków, zaburzając ich wchłanianie. Za przykład ewidentny posłużyć mogą produkty dostarczające dużych ilości wapnia, do których należą przecież wybrane przetwory mleczne. Okazuje się, że spożywanie ich w towarzystwie leków może istotnie zmniejszyć lub wręcz całkowicie zahamować wchłanianie związków aktywnych. Efekt ten dotyczy głównie środków zalecanych w infekcjach górnych dróg oddechowych i układu moczowego, w tym również antybiotyków. To jednak nie wszystko.

W nabiale występują też białka takie jak kazeina, która okazują się być dość reaktywna. Proteiny kazeinowe mogą tworzyć trudno wchłanialne kompleksy ze składnikami farmaceutyków, zaburzając ich absorpcję. Tak więc mleko i jego przetwory zawierają z jednej strony wapń, a  z drugiej białka mogące wiązać substancje lecznicze.  I to właśnie stąd wzięło się zalecenie by nigdy nie popijać leków mlekiem. Należy jednak pamiętać, że wspomniana sugestia dotyczy też wielu innych pokarmów mlecznych, w tym serów, jogurtów, a nawet odżywek białkowych, takich jak WPC, WPI czy zwłaszcza – kazeina.

Podsumowanie

Produkty mleczne, pomimo pewnych walorów odżywczych mają też pewne wady. Jedną z owych wad jest zdolność do wchodzenia w interakcje z farmaceutykami. Dlatego też nie należy popijać leków mlekiem, ani też przyjmować ich w towarzystwie innych mlecznych pokarmów.