Stworzymy dla Ciebie

Indywidualny plan Dietetyczny

Sprawdź ofertę

Poznaj nasz nowy

Kalkulator kalorii

Wypróbuj go
Forum

Stworzymy dla Ciebie

Indywidualny plan Dietetyczny

Sprawdź ofertę

Poznaj nasz nowy

Kalkulator kalorii

Wypróbuj go
Artykuły
Sklep

Przyswajanie kalorii z pożywienia – co warto wiedzieć?

Przyswajanie kalorii z pożywienia – co warto wiedzieć?
Przyjęte dla substancji odżywczych wartości kaloryczne są umowne i podawane w przybliżeniu, gdyż istnieje szereg czynników kształtujących to, ile energii zostanie pozyskane przez organizm z pożywienia. Dużo zależy między innymi od stanu zdrowia, ponieważ od niego często uzależnione jest wchłanianie z przewodu pokarmowego. Ponadto nie wszystkie węglowodany, tłuszcze i białka mają taką samą strukturę chemiczną i mogą w pewnym stopniu dostarczać różnych ilości kalorii.

Wartość energetyczna substancji odżywczych

Powszechnie przyjmuje się, że białka i węglowodany dostarczają po 4 kcal na 1 g substancji, natomiast wartość energetyczna tłuszczy sięga 9 kcal. Należy jednak mieć na uwadze to, że efektywność trawienia i wchłaniania nawet u osób zdrowych nigdy nie jest równa 100%, lecz oscyluje blisko tej wartości. W przypadku białek o nieco niższej przyswajalności mówi się w kontekście białek pochodzenia roślinnego. Wykorzystanie energii z węglowodanów obecnych w produktach nieprzetworzonych i niskoprzetworzonych oraz bogatych w błonnik (np. orzechach, czy przetworach z pełnego ziarna zbóż) również może być niekiedy niższe, niż ma to miejsce w przypadku produktów o wysokim stopniu przetworzenia (np. napojów słodzonych cukrem, czy tzw. białej mąki).

Niektóre ze spożywanych tłuszczy również mogą charakteryzować się zróżnicowaną wartością energetyczną. Prawie 1 kcal mniej od tłuszczy obecnych w oleju rzepakowym, czy oliwie z oliwek (przeważnie długołańcuchowych trójglicerydów) dostarczyć mogą krótko- i średniołańcuchowe trójglicerydy obecne np. w oleju kokosowym. Znaczenie może mieć również sposób obróbki termicznej produktów spożywczych. Na przykład rozgotowywanie produktów węglowodanowych może zwiększyć wykorzystanie energii, natomiast nadmierne przysmażanie / przypiekanie produktów białkowych może je obniżyć.

Zaburzenia wchłaniania

Poza tym, że co strawność produktów spożywczych nie jest pełna, warto również zwrócić uwagę na rolę stanu odżywienia i funkcjonowania przewodu pokarmowego w pozyskiwaniu energii. Duży udział w metabolizmie substancji odżywczych ma poziom witamin i składników mineralnych w organizmie. Biorą one udział w funkcjonowaniu enzymów związanych z przemianami energetycznymi, a ich niedobory mogą skutkować zaburzeniami nie tylko wydolności fizycznej, ale również psychicznej. Ponadto w regulacji pozyskiwania energii z pożywienia przeszkodzić mogą choroby związane z przewodem pokarmowym, niektóre zaburzenia metaboliczne nabyte, a także pewne schorzenia o podłożu genetycznym.

Rola kalorii w bilansowaniu diety

Niezależnie od tego, w jakim stopniu kalorie z diety są wykorzystywane przez organizm, posługiwanie się nimi ma na celu jedynie szacunkową ocenę kaloryczności posiłków. Komponując dietę wystarczy posługiwać się wartościami kalorycznymi przyjętymi przez środowisko naukowe i obserwować efekty stosowania danej puli energetycznej. Znajomość wielkości porcji i orientacyjnej jej zawartości kilokalorii znacząco ułatwić może dostosowanie codziennego żywienia do obranego celu (np. schudnięcia, czy nabrania masy mięśniowej).