Stworzymy dla Ciebie

Indywidualny plan Dietetyczny

Sprawdź ofertę

Poznaj nasz nowy

Kalkulator kalorii

Wypróbuj go
Forum

Stworzymy dla Ciebie

Indywidualny plan Dietetyczny

Sprawdź ofertę

Poznaj nasz nowy

Kalkulator kalorii

Wypróbuj go
Artykuły
Sklep

Nie potrafię schudnąć – czy muszę wykonać jakieś badania?

Nie potrafię schudnąć – czy muszę wykonać jakieś badania?
Chociaż w zdecydowanej większości przypadków problem nadmiernej masy ciała można rozwiązać poprzez wprowadzenie redukcyjnej diety i odpowiednio zaplanowanej aktywności, to nieraz zdarza się i tak, że pomimo starań – nic z odchudzania nie wychodzi. Oczywiście nierzadko przyczyną problemu jest źle dopasowany trening lub nieprawidłowy dobór ilościowy i jakościowy pokarmów, ale w niektórych przypadkach problem tkwi głębiej i wymaga podjęcia odpowiednich działań w celu jego rozpoznania.

Problematyka odchudzania

Chociaż wydawać by się mogło, że manipulowanie masą ciała powiązane jest w sposób bezpośredni z ilościowym spożyciem energii, to w praktyce sytuacja jest trochę bardziej skomplikowana. Owszem, bilans kaloryczny jest nieubłagany, jeśli zapewnimy sobie nadwyżkę energetyczną – przytyjemy, jeśli deficyt – schudniemy, tyle że na nasze zapotrzebowanie składa się szereg czynników, nie tylko ogólnie pojęta aktywność, ale także praca wszystkich układów, tkanek i narządów oraz utrzymanie ciepłoty ciała. Zależnie od aktywności wybranych hormonów, tempo przemiany materii może zmniejszać się lub zwiększać przy tym samym spożyciu energii.

Tarczyca a przemiana materii

Narządem, który w sposób istotny wpływa na metabolizm i na zapotrzebowanie kaloryczne jest tarczyca. Niedoczynność tego gruczołu nierzadko obniża podstawową przemianę materii o połowę! Nadczynność – wywołuje natomiast efekt odwrotny. Sprowadza się do tego, że dwie osoby o tych samych parametrach antropometrycznych (ta sama masa i skład ciała, ten sam wiek, płeć, wzrost), mogą przy tej samej dawce energii z pożywienia notować różne rezultaty. Oczywiście zazwyczaj się tak nie zdarza, ale – może sie zdarzyć… Trzeba mieć ten fakt na uwadze, zwłaszcza wtedy gdy pomimo podjęcia racjonalnych działań nie widać żadnych postępów w odchudzaniu.

Hormony płciowe i kortyzol

Niekiedy odchudzanie pozornie przebiega w sposób w miarę sprawny, tzn. masa ciała obniża się, ale z bliska sylwetka wcale nie wygląda korzystniej. Tak jakby nie ubywało głównie tłuszczu, a raczej – mięśni.  Pojawiają się też drastyczne spadki wydolnościowe na treningach, obniża się samopoczucie i chęć do działania. W takich wypadkach problem może być powiązany np. z zaburzeniami produkcji i wydzielania hormonów płciowych. Przyczyn tego stanu może być wiele, nierzadko sam, długo utrzymujący się deficyt kaloryczny powoduje obniżenie funkcji rozrodczych, nieraz problemem jest pewnego rodzaju niedożywienie, a czasem też przyczyna wiąże się pogorszeniem funkcji tarczycy lub nadaktywnością nadnerczy.

Co to wszystko oznacza?

Z racji tego, iż problemy z odchudzaniem mogą być powiązane z zaburzeniem pracy niektórych układów i narządów w toku redukcji warto jest wykonać pewne badania. Szczególnie przydatne może okazać się oznaczenie następujących parametrów:

 

 

  • TSH – zbadanie poziomu tyreotropiny jest jednym z pierwszych badań, jakie wykonuje się w celu oszacowania kondycji tarczycy. Podwyższony poziom tego hormonu występuje zazwyczaj przy niedoczynności tarczycy, czyli stanie fizjologicznym, w którym narząd ten produkuje niedostateczne ilości hormonów. W przypadku jakichkolwiek nieprawidłowości w zakresie poziomu TSH we krwi, dla poszerzenia diagnostyki konieczne jest również oznaczenie poziomu wolnej trójjodotyroniny FT3 i  wolnej tyroksyny FT4 oraz anty-TPO.
  • Hormony płciowe – u mężczyzn kluczowe jest oznaczenie poziomu testosteronu, spadek jego wydzielania może być powiązany  m.in. ze źle zaplanowaną redukcją oraz niedoborami niektórych składników odżywczych. W przypadku nieprawidłowości dobrze jest pogłębić diagnostykę i wykonać badania estradiolu, prolaktyny i LH (luteotropiny). U kobiet niezmiernie ważne może okazać się oznaczenie poziomu prolaktyny, LH i w uzasadnionych wypadkach również testosteronu, choćby po to by wykluczyć możliwość PCOS (zespołu policystycznych jajników)
  • Kortyzol – poziom tego hormonu często rośnie w toku dość agresywnie prowadzonej lub przedłużającej się w czasie redukcji. Wysoki kortyzol utrudnia odchudzanie nasilając katabolizm mięśniowy i sprzyjając zatrzymaniu płynów (co maskuje efekty).
  • Morfologia krwi obwodowej – w zasadzie jest to badanie elementarne, podstawowe, które rutynowo winniśmy wykonywać minimum raz w roku. W toku źle prowadzonej redukcji mogą pojawić się pewne zaburzenia związane choćby ze spadkiem spożycia żelaza i obniżeniem ilości hemoglobiny. Skutkiem tego jest spadek wydolności i obniżenie samopoczucia.

Dodatkowo wykonać także można inne badania:
 

  • Poziom glukozy na czczo i profil lipidowy – te badania winny wykonywać regularnie i rutynowo osoby otyłe i z dużą nadwagą. Pozwalają one ocenić kondycję gospodarki metabolicznej organizmu.
  • OB lub CRP – przydatne wskaźniki stanu zapalnego w organizmie i pobudzenia układu immunologicznego. Niekiedy problemy z odchudzaniem mogą być powiązane z chorobą lub stanem zapalnym.
  • Witamina D – choć wydawać się to może dziwne, to niedobory witaminy D mogą utrudniać pracę nad sylwetką. Deficyt tego związku jest szczególnie częsty u osób otyłych i z nadwagą. Oznaczenie poziomu aktywnej formy witaminy D bywa przydatne, jeśli jej poziom jest obniżony istotnie, należy zastosować duże dawki w celu jego wyrównania.

Co zrobić gdy coś jest nie tak?

Jeśli okazałoby się, że po odebraniu wyników zauważymy, że nie mieszczą się one w podanych zakresach referencyjnych, to oczywiście nie powinniśmy tego faktu bagatelizować. Warto udać się po poradę do dobrego lekarza, który pomoże nie tylko zinterpretować wszystkie dane i w razie takiej konieczności – zaproponuję ewentualne rozwiązanie problemu. Dobrze jest też skonsultować wyniki z dietetykiem. Wykwalifikowany specjalista może pomóc odpowiednio dopasować dietę do uwarunkowań zdrowotnych.

Podsumowanie

Jak widać lista przydatnych badań, które warto wykonać podczas redukcji (zwłaszcza gdy nie przebiega ona zgodnie z naszymi oczekiwaniami) jest stosunkowo długa. Co gorszę, raczej nie mamy co liczyć, że na wszystkie testy skierowanie wystawi nam rodzinny lekarz,  i że zrefunduje nam je NFZ… Niemniej jednak badać się warto, dzięki temu możemy bowiem nie tylko w porę podjąć odpowiednie działania mające na celu przywrócenie równowagi organizmu, ale dodatków też – unikniemy wprowadzania przesadnie restrykcyjnych zabiegów odchudzających, które zwłaszcza przy istniejących już zaburzeniach mogą być źródłem wielu uciążliwych problemów.

 

 

W artykule mówimy o: Zdrowie