Indywidualny plan

Dietetyczny

Indywidualny plan

Treningowy

Indywidualny plan

Dieta + Trening

Opieka dietetyka i trenera Już od

Plan dieta + trening 29,99 zł/mies.

Opieka dietetyka Już od

Plan dietetyczny 26,66 zł/mies.

Opieka trenera Już od

Plan treningowy 23,33 zł/mies.

Plany dieta i trening
{{$parent.show_arts ? 'Artykuły' : 'Baza wiedzy'}}
Sklep

Sportowiec z chorobą zapalną jelita - postępowanie żywieniowe. Cz II

Sportowiec z chorobą zapalną jelita - postępowanie żywieniowe. Cz II
W jednym z poprzednich artykułów podjąłem temat planowania diety dla sportowców i osób aktywnych fizycznie borykających się z nieswoistymi chorobami zapalnymi jelit. W niniejszym opracowaniu chciałbym wrócić do tego zagadnienia uzupełniając podane wcześniej informacje (dotyczące głównie zakazów i środków ostrożności), o dane bardziej konstruktywne, pomagające w bilansowaniu codziennego menu.

Sportowiec z chorobą zapalną jelita - postępowanie żywieniowe. Cz I

Dieta sportowców i osób aktywnych borykających się IBD powinna opierać się na produktach dobrze tolerowanych i nie obciążających nadto przewodu pokarmowego. Oprócz obiektywnych kryteriów podziału duże znaczenie w tej materii mają indywidualne reakcje na poszczególne pokarmy, które nieraz mogą być u różnych osób skrajnie odmienne. Zdecydowanie do dość dobrze tolerowanych pokarmów należą:

  • ziemniaki,
  • ryż biały, (również basmati, jaśminowy),
  • indyk,
  • kurczak,
  • chuda wołowina i cielęcina,
  • dobre jakościowo chude szynki, (generalnie jednak obecność substancji dodatkowych takich jak nieorganiczne fosforany nie jest wskazany),
  • jajka, (raczej gotowane na pół-miękko),
  • dżemy (w niewielkich ilościach i raczej te otrzymywane tradycyjnie w warunkach domowych),
  • wyroby z białej mąki (chociaż niektórzy specjaliści sugerują zachowanie ostrożności względem glutenu),
  • chude ryby (ale wg niektórych źródeł – można spożywać tłuste, ze względu na zawartość kwasów tłuszczowych o działaniu przeciwzapalnym).
  • z owoców dość dobrze tolerowane są także banany, które znakomicie nadają się jako szybki posiłek potreningowy.
  • warzywa bezpieczniej jest spożywać po obróbce termicznej.

Potrawy zaleca się gotować w wodzie, gotować na parze lub piec w folii.

Problematyczna jest kwestia spożycia błonnika pokarmowego. Zazwyczaj poleca się dietę ubogą w ten składnik  w wybranych przypadkach następstwem takich restrykcji są uporczywe zaparcia, które sprzyjają pogłębieniu problemu. W takiej sytuacji zwiększenie udziału błonnika w diecie jest rozwiązaniem jak najbardziej uzasadnionym - kluczowa jest indywidualna tolerancja.

Aspekty dodatkowe

W przypadku osób aktywnych fizycznie dodatkowym czynnikiem, który trzeba wziąć pod uwagę jest kwestia odpowiedniego nawodnienia organizmu i dostarczenia wymaganej ilości elektrolitów takich jak sód czy potas. Osobną kwestią jest znalezienie stałego miejsca w diecie dla pokarmów dostarczających substancji o działaniu przeciwzapalnym. Mowa tutaj m.in. o kwasach tłuszczowych z rodziny omega 3, których źródłem są m.in.:

  • tłuste ryby morskie,
  • jaja omega 3,
  • siemię lniane,
  • niektóre algi,
  • orzechy włoskie,
  • oleje: rybi, z kryla, lniany.

Właściwości przeciwzapalne mają także niektóre substancje zawarte w roślinach, zwłaszcza kurkumina obecna w kurkumie (ostryżu). Dodawanie przypraw naturalnych opartych na kurkumie jest wiec pomysłem wartym rozważenia.

 

Dodatkowe aspekty związane z aktywnością fizyczną

Sportowcy i osoby aktywne fizycznie powinny pamiętać o tym, że regularne treningi zwiększają zapotrzebowanie zarówno na:

  • składniki energetyczne (głównie węglowodany),
  • budulcowe (białko),
  • w pewnym stopniu także regulatorowe (witaminy),
  • niektóre  składniki mineralne.

Codzienna dieta winna być skomponowana w taki sposób, aby zapewniać odpowiednią podaż wyżej wymienionych związków. Ważne jest urozmaicenie jadłospisu i komponowanie posiłków w taki sposób by uwzględniać rożne grupy produktów żywnościowych.

Kwestia niedoborów żywieniowych

W przypadku IBD dość częstą sytuacja są niedobory żywieniowe. Powstają one głównie w okresie zaostrzenia choroby, ale nierzadko utrzymują się lub nawet pogłębiają w czasie remisji, o ile dieta nie jest odpowiednio zbilansowana. chociaż wysiłek fizyczny zwiększa zapotrzebowania na wybrane składniki pokarmowe, to z drugiej strony daje też szanse na dostarczenie zwiększonych ich ilości. Regularna aktywność sprawia, że przyspieszeniu ulega przemiana materii i możliwe jest przyjmowanie większych dawek pożywienia. przy dobrym doborze produktów - jest to szansa na przyjęcie odpowiedniej ilości składników nieenergetycznych. Z drugiej strony, szybszy metabolizm może też sprawiać, że przy braku adekwatnej podaży makroskładników, lub przy mocno upośledzonym trawieniu i wchłanianiu wzrośnie ryzyko niedożywienia i niedowagi u zawodnika. ten aspekt także trzeba wziąć pod uwagę.

U osób borykających się z IBD najczęściej występują niedobory:

  • cynku,
  • żelaza,
  • kwasu foliowego,
  • witaminy B12,
  • wapnia,
  • magnezu,
  • NNKT.

Dobrze jest zapoznać się ze specyfiką poszczególnych produktów żywnościowych pod kątem zawartości wymienionych składników i w miarę możliwości uwzględnienie ich w diecie. Rozwiązaniem uzupełniającym może być suplementacja. Zagadnienie związane z doborem suplementów omówię w osobnym opracowaniu.

Podsumowanie

Planowanie diety dla sportowców i osób obciążonych dużym wysiłkiem fizycznym,  borykających się z IBD stanowi spore wyzwanie. Już samo zaspokojenie potrzeb energetycznych bywa kłopotliwe choćby ze względu na często pośledzone trawienie i wchłanianie oraz niezbyt dobrą tolerancję wielu właściwych pokarmów. Dodatkowo okresy remisji sprzyjają niedoborom żywieniowym, niedożywieniu i niedowadze. W planowaniu diety należy opierać się z jednej strony na aktualnych zaleceniach, a z drugiej - odnosić je do indywidualnej odpowiedzi na poszczególne pokarmy. Dobrze jest pamiętać, iż typowy model sportowej diety oparty na owsiance, kurczaku z brązowym ryżem, brokułami i oliwą oraz twarogu i maśle orzechowym może nie być najszczęśliwszym wyjściem. W praktyce dieta winna opierać się na produktach lekkostrawnych, a zarazem wartościowych, zasobnych w newralgiczne składniki pokarmowe takie jak kwasy omega 3, witaminę B12, kwas foliowy, wapń, magnez, cynk, żelazo.

Sportowiec z chorobą zapalną jelita - postępowanie żywieniowe. Cz I

W artykule mówimy o: Zdrowie