Dieta bezglutenowa a zdolności wysiłkowe

Dieta bezglutenowa staje się ostatnio bardzo popularna nie tylko wśród osób, które borykają się z nietolerancją, nadwrażliwością i alergią na gluten, ale także u jednostek zdrowych, w tym również u sportowców. Co więcej, w rozmaitych opracowaniach wymienia się coraz to więcej korzyści, mających rzekomo wynikać z eliminacji glutenu z diety. Wśród walorów diety bezglutenowej wymienia się pozytywny wpływ na ogólnie pojętą formę sportową. Czy jednak tego typu stwierdzenia mają uzasadnienie? Odpowiedź na to pytanie warto osadzić w kontekście wpływu diety pozbawionej glutenu na rozwój zdolności wysiłkowych.

Przeczytaj koniecznie:

Kto nie powinien jeść glutenu?

Gluten – kilka słów wstępu

Glutenem nazywa się spoisty związek koloidalny o charakterystycznych właściwościach strukturotwórczych, który składa się z białek zwanych gliadyną i gluteniną. To właśnie dzięki niemu ciasto na chleb, placek, pierogi, naleśniki czy pizzę posiada spójną i ciągliwą konsystencję. Gluten obecny jest w wielu produktach spożywczych, głównie tych pochodzenia zbożowego (w pszenicy, jęczmieniu, życie), a także w wielu innych pokarmach takich jak wędliny, słodycze, gotowe sosy, dania instant, przyprawy, piwo, etc.

Glutenowy problem?

Chociaż lekarze i dietetycy najczęściej zazwyczaj przekonują, że gluten szkodzi jedynie osobom z celiakią lub alergią na ten składnik diety, to coraz więcej dowodów wskazuje na to, że stanowić on może źródło problemów również w innych przypadkach. Przykładem może być przypadłość zwana nadwrażliwością na gluten niezwiązaną z celiakią, która dotyczy prawdopodobnie nawet 4 - 6% naszej populacji. Przypadłość ta objawia się podobnymi symptomami co choroba trzewna tyle, że charakteryzują się one o wiele mniejszym nasileniem. Dieta bezglutenowa jest też przedstawiana jako rozsądne rozwiązanie w przypadku chorób autoimmunologicznych, zwłaszcza takich jak reumatoidalne zapalenie stawów, cukrzyca typu I czy choroba Hashimoto. Czy jednak jak twierdzą co poniektórzy specjaliści gluten szkodzi każdemu? Cóż, póki co brak na to przekonujących dowodów. Temat jest intensywnie badany. Ciekawe okazują się wyniki eksperymentów z udziałem sportowców.

Interesujący eksperyment

Interesujących danych w kwestii wpływu glutenu na organizm sportowców dostarcza badanie, w którym zweryfikowany został wpływ diety bezglutenowej na aspekty takie jak:

  • wydolność fizyczna,
  • nasilenie objawów żołądkowo-jelitowych,
  • uszkodzenie komórek jelita cienkiego,
  • poziom markerów stanu zapalnego (IL-1β, IL-6, IL-8, IL-10, IL-15, TNF-α).
  • subiektywnie oceniane samopoczucie.

Do wzięcia udziału w eksperymencie zaproszono 13 dobrze wytrenowanych kolarzy różnej płci (8 mężczyzn, 5 kobiet). Co ważne, u żadnego z uczestników nie stwierdzono ani celiakii ani też objawów zespołu jelita nadwrażliwego.